Qasos surasi — Oyat 88

Kalimalarning ma'nolari:

• Tad'u – chaqirmoq, ibodat qilmoq, duo ila so'ramoq.
• Haalik – halok bo'luvchi, yo'q bo'luvchi, foniydir.
• Vajhuhu – Uning yuzi, Zoti. Bu yerda Allohning Zoti va Uning O'zi murod qilinadi.
• Hukm – hukm qilish, amr qilish, qazo va qadar.

Tafsir:

Ey inson! Alloh bilan birga boshqa biror ilohga ibodat qilma, Unga hech kimni sherik qilma. Chunki ibodatga loyiq bo'lgan yagona zot Allohning O'zidir. Undan boshqa hech qanday ma'bud haq emas. Barcha narsalar – osmonlar, yer, jonzotlar, farishtalar, payg'ambarlar, hatto quyosh va oy ham – bir kun kelib halok bo'ladi, yo'q bo'ladi, foniydir. Faqat Allohning Zoti, Uning yuzi boqiy qoladi. U hech qachon o'zgarmaydi, o'lmaydi va yo'q bo'lmaydi. Barcha hukm, amr, qazo va qadar yolg'iz Unga xosdir. U xohlagan narsani qiladi, xohlagan ishni boshqaradi. Va albatta, sizlar o'limdan keyin qabrlaringizdan tirilib, hisob-kitob va jazo uchun Ungagina qaytarilasiz. O'sha kunda har bir inson qilgan amaliga yarasha mukofot yoki jazo oladi.

Foydalar:

1. Tavhidning asosi – bu oyat musulmon kishining qalbida yagona Allohga bo'lgan ishonchni mustahkamlaydi. Inson qachonki yolg'iz Allohga ibodat qilsa, qalbi tinchlik topadi va hayotdagi barcha qiyinchiliklarga sabr bilan yuzlanadi.
2. Dunyoning o'tkinchiligi – bu oyat bizga eslatadiki, bu dunyodagi barcha narsa vaqtinchalikdir. Mol-mulk, boylik, mansab, hatto sog'liq ham bir kun yo'q bo'ladi. Shuning uchun inson abadiy hayotga tayyorgarlik ko'rishi va boqiy ne'matlarga erishish yo'lini izlashi kerak.
3. Allohning boqiyligi va qudrati – har bir narsaning halok bo'lishi, faqat Allohning boqiyligi bizga Uning buyukligini va hamma narsaga qodirligini ko'rsatadi. Bu esa insonni Uning oldida kamtarin bo'lishga va Unga tavakkal qilishga chorlaydi.
4. Qaytish va hisob – oyatning oxirida "Ungagina qaytarilasiz" degan xabar insonni gunohlardan saqlaydi va yaxshi amallar qilishga undaydi. Chunki har bir inson qilgan ishlarining natijasini ko'radi va bu dunyoda qilgan har bir amali uchun javob beradi.
5. Ijobiy umid – bu oyat musulmonga umid baxsh etadi: agar inson yolg'iz Allohga ibodat qilsa va Uning amrlariga itoat etsa, u holda Allohning rahmati va mag'firati unga yetishadi. Bu esa insonni yaxshilik qilishga va gunohlardan yiroq bo'lishga undaydi.