Ali-İmran surəsi — Ayə 26

ﷲُ تəʿalənin adı ilə, əl-Rəhman, əl-Rəhim.

Kəlmələrin mənaları:

• “Əl-Mulku” – bütün mülk, səltənət, hakimiyyət və idarəçilik deməkdir.
• “Tuti” – verirsən, bəxş edirsən.
• “Tənziu” – çəkirsən, geri alırsan, əlindən alırsan.
• “Tuizzu” – əziz edirsən, ucaldırsan, qüdrətli edirsən.
• “Tuzillu” – zəlil edirsən, alçaldırsan, zəif və aciz edirsən.
• “Bi-yədikəl-xeyr” – bütün xeyir, yaxşılıq və bərəkət Sənin əlindədir, yalnız Sənin iradənlədir.

Təfsir:

Ey Peyğəmbər! Sənə deyilir ki, Rəbbinə təvəccöh edib, Onu həmd-səna ilə yad edərək de: “Ey Allahım! Ey bütün mülkün, səltənətin və hakimiyyətin yeganə Sahibi! Bu gün-güzaranın bütün ixtiyarı, yerin və göylərin idarəçiliyi yalnız Sənin əlindədir. Sən istədiyin bəndənə mülk, sərvət, hökmranlıq və hakimiyyət verirsən; istədiyindən də onu geri alırsan. Sən istədiyini əziz edirsən, ona qüdrət və ucalıq verirsən; istədiyini də zəlil edirsən, onu alçaldırsan və zəif qoyursan. Bütün bunlar Sənin hikmətin, ədalətin və mükəmməl iradənlə baş verir. Heç kəs Sənin hökmünə mane ola bilməz, heç kəs Sənin qəzavü-qədərindən kənara çıxa bilməz.

Ey Allahım! Bütün xeyir, yaxşılıq, bərəkət və nemət yalnız Sənin əlindədir. Xeyir ancaq Səndən gəlir, şər isə Sənin qəzavü-qədərinlə, lakin Sənin xeyrinə olan bir məna daşıyır. Sən hər şeyə qadirsən – heç bir şey Sənə çətin gəlməz, heç bir iş Səndən gizli qalmaz. Sənin qüdrətin hər şeyi əhatə etmişdir.

Bu ayə bizə öyrədir ki, bütün işlər Allahın əlindədir. Kimin ucalması, kimin alçalması, kimin zəngin olması, kimin yoxsul qalması – bütün bunlar Allahın iradəsi ilədir. Buna görə də insan heç vaxt qürurlanmamalı, öz gücünə və sərvətinə güvənməməlidir. Çünki Allah istədiyi an onu əlindən ala bilər. Eyni zamanda, insan heç vaxt ümidsizliyə qapılmamalıdır; çünki Allah istədiyi an zəlil olanı əziz edə bilər, yoxsulu zəngin edə bilər.

Ey mömin! Bu ayədən dərs al: Sənin qəlbin həmişə Allaha bağlı olsun. Nemət və mülk gələndə şükür et, çünki o, Allahdandır. Əlindən çıxanda da səbir et və bil ki, Allahın hikməti vardır. Unutma ki, əsl əzizlik və ucalıq Allahın yanındadır. Kim Allahı sevərsə, Allah da onu əziz edər. Kim Allahdan üz çevirərsə, heç bir mülk və sərvət ona fayda verməz.

Ey Allahın bəndəsi! Bu ayə sənə ümid və təsəlli verir. Nə qədər çətin vəziyyətdə olsan da, bil ki, Allahın əlindədir hər şey. O, istədiyi an sənin vəziyyətini dəyişə bilər. Ona görə də dua et, Ona yalvar, Onun qapısından üz çevirmə. Çünki bütün xeyir Onun əlindədir və O, hər şeyə qadirdir.