سوره ص — آیه 9

معانی کلمات:

• خَزَائِنُ: گنجینه‌ها، مخزن‌ها، محل نگهداری اشیاء قیمتی.
• رَحْمَةِ: رحمت، بخشش، نعمت و فضل.
• الْعَزِیزِ: آن که بر همه چیز چیره و تواناست و هیچ‌کس بر او غلبه نمی‌کند.
• الْوَهَّابِ: بسیار بخشنده، آن که بدون چشم‌داشت، عطاهای فراوان می‌کند.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه، مشرکان و منکران رسالت را مورد خطاب و سرزنش قرار می‌دهد و می‌فرماید: آیا اینان گنجینه‌های رحمت پروردگار تو را در اختیار دارند؟ پروردگاری که عزیز است و هیچ قدرتی بر او چیره نمی‌شود و وهّاب است و هر چه را بخواهد به هر کس که بخواهد می‌بخشد. اگر آنان چنین گنجینه‌هایی داشتند، می‌توانستند نبوّت را از هر کس که می‌خواهند بگیرند و به هر کس که می‌خواهند بدهند. اما این گنجینه‌ها تنها در دست خداوند است و اوست که نبوّت و رحمت خود را به هر کس که شایسته بداند عطا می‌کند. مشرکان نه مالک این خزائن‌اند و نه نقشی در تقسیم آن دارند؛ پس چرا رسالت را بر پیامبر اسلام (صلی الله علیه وسلم) انکار می‌کنند و می‌گویند: چرا این قرآن بر مردی بزرگ از یکی از دو شهر (مکه و طائف) نازل نشده است؟ آنان در حقیقت نمی‌دانند که خداوند رحمت خود را به هر کس که بخواهد و صلاح بداند می‌دهد و هیچ‌کس را یارای اعتراض بر حکمت او نیست.

فواید و پیام‌های آیه:

• توحید در ربوبیت: تنها خداوند مالک خزائن رحمت و فضل است و هیچ کس در این امر شریک او نیست؛ بنابراین مؤمن باید تنها از او طلب رحمت و بخشش کند و به غیر او دل نبندد.
• تسلیم در برابر حکمت الهی: خداوند دانا و حکیم است و نعمت‌ها، به ویژه نعمت بزرگ نبوّت را بر اساس شایستگی و حکمت خود عطا می‌کند؛ نه بر اساس خواسته‌ها و معیارهای بشری. مؤمن باید به این تقدیر الهی راضی باشد و اعتراض نکند.
• امیدواری به فضل خدا: چون خداوند «وهّاب» است و بخشش او بی‌دریغ و بی‌پایان است، بنده باید همواره به رحمت او امیدوار باشد و در دعاها و نیازهای خود، این نام زیبا را وسیله‌ی تقرب به درگاه او قرار دهد.
• بیداری از غرور: مشرکان به خاطر ثروت و جایگاه اجتماعی خود مغرور شده بودند و گمان می‌کردند می‌توانند تعیین کنند که نبوّت به چه کسی برسد. این آیه به انسان می‌آموزد که هرگز به داشته‌های خود مغرور نشود و بداند که همه چیز به دست خداست و اوست که هر نعمتی را به هر کس بخواهد می‌دهد.