Zumər surəsi — Ayə 5

Sözlərin izahı:

• يُكَوِّرُ (yukəvviru): Bir şeyi digərinin üzərinə dolayıb bükmək, sarımaq. Burada gecəni gündüzün üzərinə, gündüzü də gecənin üzərinə sarıyıb örtmək mənasındadır.
• سَخَّرَ (səxxərə): Bir şeyi müəyyən bir işə ram etmək, boyun əydirmək, xidmətə vermək.
• أَجَلٍ مُسَمًّى (əcəlin musəmma): Müəyyən edilmiş, təyin olunmuş vaxt; sonu bəlli olan müddət.
• الْعَزِيزُ (əl-Əziz): Qüdrətli, yenilməz, heç kəsin güc çatdıra bilmədiyi.
• الْغَفَّارُ (əl-Ğəffar): Günahları çox bağışlayan, tövbə edənlərin günahlarını örtən.

Ayənin təfsiri:

Allah-təala göyləri və yeri haqq ilə, yəni hikmətsiz və boş yerə deyil, böyük bir məqsəd və saysız-hesabsız faydalar üçün yaratmışdır. Bəzi zalımların iddia etdiyi kimi, bu kainat oyun-oyuncaq deyildir. Hər şey bir məqsədə xidmət edir, hər şey bir nizam içindədir.

Sonra Rəbbimiz Öz qüdrətinin əlamətlərindən birini göstərir: gecəni gündüzün üzərinə sarıyır, gündüzü də gecənin üzərinə sarıyır. Biri gələndə digəri çıxıb gedir, sanki biri digərini örtür. Günəş və Ay da Onun əmrinə boyun əymişdir; onlar da insanların mənfəəti üçün davamlı surətdə hərəkət edirlər. Hər ikisi müəyyən edilmiş bir vaxta qədər — bu dünyanın ömrü bitənə qədər — öz yollarında axıb gedir. Bu nizamda heç bir qarışıqlıq, heç bir kənara çıxma yoxdur.

Baxın, bu işləri görən, bu saysız nemətləri bəxş edən Allah yenilməz qüdrət sahibidir; heç kəs Ona güc çatdıra bilməz, düşmənlərindən intiqam alar. Eyni zamanda O, tövbə edib Özünə üz tutan qullarının günahlarını çox bağışlayandır.

Ey insan! Bir düşün: səni yaradan, gecəni-gündüzü sənin üçün növbə ilə dəyişdirən, günəşi və ayı sənin xidmətinə verən Rəbbin kimdir? Bu nizamı görüb də Onu tanımamaq, Ona şükür etməmək nə böyük nadanlıqdır! Allah səni bağışlamağa hazırdır — kifayət edər ki, sən Ona üz tutasan, tövbə edəsən. O, nə qədər bağışlayan, nə qədər mərhəmətlidir! Gəl, bu çağırışa qulaq as, səni yaradan Rəbbinə yönəl, Onun sonsuz mərhəmətindən faydalan.