સૂરા અન-નિસા — આયત 144

શબ્દોના અર્થ:

• أَوْلِيَاءَ: મિત્રો, સહાયકો, જેમની સાથે ઊંડો પ્રેમ અને નિકટતાનો સંબંધ હોય.
• سُلْطَانًا مُّبِينًا: સ્પષ્ટ પુરાવો, ખુલ્લી દલીલ — એટલે કે એવી હુજ્જત જેના આધારે તમારી સામે દલીલ કરી શકાય.

આયતની તફસીર:

અલ્લાહ તઆલા ઈમાનવાળાઓને સંબોધીને ફરમાવે છે: હે ઈમાન લાવનારાઓ! તમે કાફિરોને — જેઓ અલ્લાહ અને તેના રસૂલ પર ઈમાન નથી લાવતા — પોતાના ગાઢ મિત્રો અને સહાયકો ન બનાવો, અને મુસલમાનોને છોડીને તેમની સાથે મિત્રતા અને પ્રેમનો સંબંધ ન રાખો. આવું કરવું મુનાફિકોનું કામ છે, જેઓ જીભથી ઈમાનનો દાવો કરે છે પણ દિલમાં ઈમાન નથી ધરાવતા.

પછી અલ્લાહ તઆલા ઠપકારૂપ પ્રશ્ન કરે છે: શું તમે કાફિરો સાથે મિત્રતા અને પ્રેમ રાખીને અલ્લાહ સામે પોતાના વિરુદ્ધ એક સ્પષ્ટ પુરાવો અને ખુલ્લી દલીલ ઊભી કરવા માંગો છો? એટલે કે એવી દલીલ જેના આધારે તમારા પર સજા ફરજિયાત થઈ જાય અને તમારા ઈમાનની સચ્ચાઈ પર શંકા ઊભી થાય. આ પ્રશ્નમાં ચેતવણી અને ઠપકો છે — જાણે કહેવામાં આવ્યું કે આવું કરવું એ તમારા જ હિત વિરુદ્ધ છે.

આયતમાંથી મળતા ફાયદા અને શીખ:

1. ઈમાનની અસલી ઓળખ: સાચો ઈમાન ફક્ત જીભથી દાવો કરવાનું નામ નથી, પરંતુ તેમાં દિલની સચ્ચાઈ અને વ્યવહારની પવિત્રતા પણ જરૂરી છે. મુસલમાનની મિત્રતા અને પ્રેમ પહેલા મુસલમાનો સાથે હોવો જોઈએ.
2. ધાર્મિક એકતાનું મહત્વ: ઈસ્લામે મુસલમાનોને એક ભાઈચારાના દોરમાં બાંધ્યા છે. જ્યારે આપણે ઈમાનવાળાઓને છોડીને બીજાઓ સાથે ઊંડો સંબંધ રાખીએ છીએ, ત્યારે આ ભાઈચારો કમજોર બને છે.
3. અલ્લાહની ચેતવણી ગંભીર છે: આ આયત દર્શાવે છે કે અલ્લાહ તઆલા પોતાના બંદાઓને ચાહે છે અને તેમને ખોટા માર્ગથી બચાવવા ચેતવણી આપે છે. આ ચેતવણી અલ્લાહની રહેમત અને મહેરબાનીની નિશાની છે.
4. ઈસ્લામની સુંદરતા: ઈસ્લામ આપણને એવા સંબંધો બનાવવા શીખવે છે જે આપણને દુનિયા અને આખિરતમાં કામયાબી તરફ દોરી જાય. ઈમાનવાળાઓ સાથે મિત્રતા રાખવાથી આપણને સારા સાથી મળે છે, જે આપણને ભલાઈનું કામ શીખવે છે અને બુરાઈથી બચાવે છે.
5. અલ્લાહની નજીકતા: જ્યારે આપણે અલ્લાહના હુકમોનું પાલન કરીએ છીએ અને ઈમાનવાળાઓને પ્રેમ કરીએ છીએ, ત્યારે આપણે અલ્લાહની રજા અને તેની જન્નતના વારસદાર બનીએ છીએ. આ આયત આપણને એ યાદ કરાવે છે કે સાચી કામયાબી અલ્લાહના ર