سوره نساء — آيت 44

1) ڪجهه لفظن جي معنيٰ:

• أَلَمْ تَرَ: ڇا تو نه ڏٺو؟ / ڇا توکي خبر نه پيئي؟ (هتي ”ڏسڻ“ جي معنيٰ آهي ”ڄاڻڻ“ ۽ ”خبر ٿيڻ“).
• نَصِيبًا: حصو، ڀاڱو.
• الْكِتَابِ: ڪتاب، يعني توريت.
• يَشْتَرُونَ: اهي خريد ڪن ٿا / مٽائي وٺن ٿا.
• الضَّلَالَةَ: گمراهي، رستي کان ڀٽڪڻ.
• السَّبِيلَ: رستو، سڌو رستو (يعني اسلام جو رستو).

2) آيت جي تفسير:

اي نبي! ڇا توکي انهن ماڻهن جي حال جي خبر نه پيئي، جن کي توريت مان هڪ حصو ۽ علم ڏنو ويو هو؟ اهي پنهنجي هدايت ۽ سچائي کي ڇڏي، گمراهي خريد ڪري رهيا آهن، يعني هدايت جي بدلي گمراهي اختيار ڪري رهيا آهن. انهن وٽ اهڙا دليل ۽ نشانيون موجود هيون، جن سان رسول الله ﷺ جي نبوت جي سچائي ثابت ٿي رهي هئي، پر اهي انهن کي ڇڏي، گمراهيءَ کي ترجيح ڏئي رهيا آهن. اهي رڳو پاڻ گمراه ٿيڻ تي ئي راضي نه آهن، پر انهن جي خواهش آهي ته اي مؤمنو! توهان به سڌي رستي کان ڀٽڪي وڃو ۽ انهن وانگر گمراه ٿي وڃو. اهي چاهين ٿا ته توهان به انهيءَ ڏنگي ۽ غلط رستي تي هلي پوو، جنهن تي اهي پاڻ هلي رهيا آهن.

3) هن آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا:

• الله تعاليٰ پنهنجي نبي ﷺ کي ۽ مؤمنن کي خبردار ڪري ٿو ته اهڙن ماڻهن کان هوشيار رهو، جيڪي ظاهري طور علم ۽ ڪتاب جا حصيدار هجڻ جي دعويٰ ڪن ٿا، پر حقيقت ۾ گمراهي پکيڙڻ ۽ ٻين کي گمراه ڪرڻ جا خواهشمند آهن.
• هدايت هڪ وڏي نعمت آهي، ۽ ان کي وڃائڻ يا گمراهي سان مٽائڻ سخت نقصان ۽ بدقسمتي آهي.
• مؤمنن کي گهرجي ته سڌي رستي تي ثابت قدم رهن ۽ ڪنهن جي به ڪوشش يا سازش کي پنهنجي ايمان ۽ هدايت کي خراب ڪرڻ نه ڏين.
• قرآن مجيد ۾ اهڙن واقعن ۽ ماڻهن جو ذڪر اسان لاءِ عبرت ۽ نصيحت آهي، ته علم هجڻ ئي ڪافي ناهي، پر ان علم سان گڏ عمل ۽ هدايت جي پيروي ضروري آهي.
• هي آيت اسان کي سيکاريندي آهي ته اسلام جو رستو ئي سڌو ۽ سعادت جو رستو آهي، ۽ ان تي هلڻ ۾ ئي دنيا ۽ آخرت جي ڪاميابي آهي.