Гафир сүресі — Аят 22

1. Сөздердің мағынасы:

• ذَٰلِكَ — «бұл», «осы» дегенді білдіреді, яғни бұрынғы аяттарда баяндалған азапты нұсқайды.
• بِالْبَيِّنَاتِ — «анық дәлелдермен», «айқын белгілермен» деген мағынада. Пайғамбарлардың шындығын растайтын айқын дәлелдер мен мұғжизалар.
• فَكَفَرُوا — «сонда олар қарсы шықты», «күпірлік етті» дегенді білдіреді.
• فَأَخَذَهُمُ اللَّهُ — «Алла оларды ұстап алды», яғни құртып жойды, азапқа тартты.
• قَوِيٌّ — «қуатты», «күшті» — ешкім оны жеңе алмайды.
• شَدِيدُ الْعِقَابِ — «жазасы қатты», «азабы қатал» деген мағынада.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл азап бұрынғы өткен халықтарға тектен-тек келген жоқ. Оларға Алла тарапынан пайғамбарлар анық дәлелдермен, айқын мұғжизалармен келген еді. Бірақ олар сол пайғамбарларды мойындамай, Аллаға күпірлік етіп, елшілерін өтірікке шығарды. Сондықтан Алла оларды әділ жазасымен ұстап алып, жойып жіберді. Олардың күш-қуаты мен айла-тәсілі қанша мол болғанымен, Алланың құдіретінен құтыла алмады. Шынында Алла өте қуатты, Оған ешкім тең келе алмайды, әрі Ол Өзіне күпірлік етіп, елшілерін өтірікке шығарғандарға қатты жаза беруші. Бұл аят Мекке мүшріктеріне де ескерту ретінде айтылған: олар да бұрынғы халықтардың жолымен жүрсе, соларға келген азап оларға да келеді.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Алланың елшілері әрқашан анық дәлелдермен келеді, сондықтан оларды мойындамау — адамның өз қолымен азапқа баруы.
• Алланың қуаты шексіз, Ол қалағанын іске асыруға толық қабілетті. Ешбір халықтың күші Оның құдіретінен асып түсе алмайды.
• Күпірлік пен пайғамбарларды өтірікке шығару ауыр зардапқа әкеледі. Бұл — тарихтан алынатын үлкен сабақ.
• Алланың жазасы әділ әрі қатты. Бірақ Ол өте кешірімді де, тәубе еткендерді кешіреді. Сондықтан адам баласы ертерек ойланып, тура жолға түсуі керек.
• Құрандағы өткен халықтардың тарихы — бізге берілген ғибрат. Оны оқып, өзімізге сабақ алып, Алланың бұйрықтарына бойсұнып, тыйғандарынан тыйылуымыз қажет.
• Бұл аят адамды Аллаға иман етуге, Оның елшілерін құрметтеуге және күпірліктен сақтануға шақырады. Иман — құтылудың жалғыз жолы, ал күпірлік — қасіретке апарар жол.