Аз-Зухруф сүресі — Аят 18

1. Сөздердің мағынасы:

• يُنَشَّأُ — тәрбиеленеді, өсіп-жетіледі.
• الْحِلْيَةِ — әшекей, зергерлік бұйымдар, сән-салтанат.
• الْخِصَامِ — талас-тартыс, дауласу, дәлелдесу.
• غَيْرُ مُبِينٍ — айқын емес, сөзін ашық жеткізе алмайтын, дәлелін нақтылай алмайтын.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят Аллаһ Тағаланың мүшріктерге қаратылған қатты жазғыруы мен олардың ой-пікірінің бұзықтығын көрсетуі болып табылады. Мүшріктер Аллаһқа перзент теліп, періштелерді «Аллаһтың қыздары» деп атады. Аллаһ Тағала олардың бұл сөзін жоққа шығарып: «Сендер Аллаһқа әшекей-сәннің ішінде өсіп-жетілетін, әлсіздігінен талас-тартыста дәлелін айқын жеткізе алмайтын жаратылысты (яғни әйелді) теліп отырсыңдар ма?» — деп мінеді.

Яғни, араб қоғамында әйел адам әшекеймен, сән-салтанатпен тәрбиеленетін, нәзік жаратылыс ретінде қабылданған. Ол қоғамдық дау-жанжалда, пікірталаста өз дәлелін айқын, күшті жеткізе алмайды деп есептелген. Аллаһ Тағала осы әлсіз, нәзік жаратылысты Өзіне бала етіп телудің қаншалықты бұрыс және орынсыз екенін көрсетіп, мүшріктердің ақыл-ойының төмендігін, пайымдауларының бұзықтығын әшкерелейді.

Шындығында, Аллаһ Тағала барлық кемшіліктен, мұқтаждықтан пәк. Ол перзентке мұқтаж емес, Оның ұлы да, қызы да жоқ. Ол — Жалғыз, Мұқтажсыз, Кемел Сипаттардың иесі. Мүшріктердің өздері әйелдерді кемсітіп, оларды төмен санай тұрып, Аллаһқа әйелдерді телуі — олардың қисынсыз, қайшылыққа толы ойларының айқын дәлелі.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Аллаһ Тағала барлық кемшіліктен пәк, Оған перзент телу — үлкен қателік және құлшылыққа қайшы іс. Бұл аят әрбір мұсылманға Аллаһтың ұлылығын, Оның жалғыздығын терең түсінуге шақырады.
• Ислам ақыл-ойды, дұрыс пайымдауды жоғары бағалайды. Қисынсыз, қайшылықты сенімдерден аулақ болу — иман кемелдігінің белгісі.
• Аят бізді Аллаһ туралы сөз қозғағанда әдепті болуға, Оған лайықты сипаттармен сипаттауға үйретеді.
• Құран Кәрімнің әрбір аятында терең даналық пен тура жол көрсету бар. Оны оқып, ой жүгірту — жүректі нұрландырып, иманды күшейтеді.
• Ислам — ақиқат діні, ол адамды надандықтан, адасушылықтан сақтап, тура жолға бастайды. Осындай аяттар арқылы Аллаһты танып, Оған шынайы құлшылық етуге ұмтылайық.