Аз-Зухруф сүрәсе — Аять 66

Сүзләрнең мәгънәләре:

• һәл йәнзурун — алар көтәләрме? (яки: алар башка нәрсә көтәләрме?)
• әс-сәгать — Кыямәт көне, дөньяның ахыры.
• бәгтәтән — кинәттән, искәртүсез, фаҗагаты белән.
• һүм лә йәшғүрун — алар аны сизмиләр, хәбәрдар түгелләр.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә Гыйса галәйһиссәлам хакында төрле фиркаләргә бүленеп, ул хакта бәхәсләшүче кешеләргә — аеруча Мәккә мөшрикләренә — эндәшә. Алар Гыйса пәйгамбәрнең кем икәнлеге хакында низаглашалар, әмма үзләренең төп вазыйфаларын — Аллаһыга иман китереп, Аңа гыйбадәт кылуны — оныталар. Аларга әйтелә: "Сез ничек соң, Гыйса хакында бәхәсләшеп, аның турында төрле уйдырмалар сөйләп, ә чынлыкта сезнең өчен иң мөһим нәрсәне — Кыямәт көнен — онытасыз! Сез Кыямәтнең үзеннән башка нәрсә көтәсезме? Ул сезгә кинәттән килер, һичкем аның кайчан киләчәген белми, ул искәртүсез, фаҗагаты белән килер. Сез дөнья эшләре белән мәшгуль булып, аның якынлашканын сизми дә калырсыз. Әгәр ул килгәндә сез имансыз хәлдә булсагыз, сезнең өчен аянычлы ґәзаб хәзерләнгән!"

Бу аять мөшрикләрнең һәм башка фиркаләрнең хәлен фаш итә: алар үзләренә файдалы булмаган бәхәсләргә чумып, ә иң мөһим мәсьәләне — үлемнән соң терелүне, хисапны һәм җәзаны — оныталар. Алар Кыямәтнең килүен инкяр итәләр яки аны ерак дип саныйлар, әмма ул алар көтмәгән мәлдә килер.

Аятьтән алынган файдалар:

1. Кеше гомеренең ахыры — Кыямәт көне — билгеле түгел, ул кинәт килә. Шуңа күрә һәркемгә һәрвакыт әзер булырга, гөнаһлардан тәүбә итеп, изге гамәлләр кылырга кирәк.
2. Дин мәсьәләләрендә файдасыз бәхәсләрдән, аеруча пәйгамбәрләр хакындагы низаглардан читләшергә кирәк. Төп игътибар — Аллаһыга иман итүгә һәм Аның кушканнарын үтәүгә юнәлдерелергә тиеш.
3. Кыямәт көне чынбарлык, ул һичшиксез киләчәк. Аның килүенә ышанып, шул көнгә әзерләнү — мөэминнең иң мөһим сыйфаты. Бу ышаныч кешене дөнья мәшәкатьләренә бирелеп, ахирәтне онытудан саклый.
4. Аллаһы Тәгалә үз колларын искәртә, аларга гөнаһлардан кайтырга мөмкинлек бирә. Бу — Аллаһының рәхимлелеге һәм мәрхәмәтлелеге. Кеше бу искәртүне кабул итеп, туры юлга басарга тиеш.