Аль-Маида сүресі — Аят 30

1. Сөздердің мағынасы:

• فَطَوَّعَتْ — бұл жерде «өзіне бағындырды, әдемі етіп көрсетті, итермеледі» деген мағынада.
• نَفْسُهُ — адамның ішкі қалауы, нәпсісі, яғни жамандыққа шақыратын ішкі сезімі.
• الْخَاسِرِينَ — зиянға ұшырағандар, ұтылғандар, яғни дүние мен ақыретте өз үлесінен айырылғандар.

1. Аяттың тәпсірі:

Қабылдың ішкі нәпсісі оған бауырын өлтіруді әдемі етіп көрсетіп, соған итермеледі. Сөйтіп ол өз ағасы Хабилді әділетсіздікпен өлтірді. Бұл — адамзат тарихындағы ең алғашқы қан төгу, аға мен інінің арасындағы ауыр қылмыс. Қабыл бұған дейін ішкі қысым мен қызғанышқа беріліп, ақыры нәпсісінің азғыруына жеңілді. Ол бұл ісімен тек дүниеде ғана емес, ең бастысы — ақыретте де үлкен зиянға ұшырады. Себебі ол өз жанын күнәға батырып, Алланың алдындағы сый-құрметтен, мейірімінен айырылды. Ол өзіне-өзі зорлық жасады: уақытша ызасын қанағаттандыру үшін мәңгілік бақытты сатып жіберді. Осылайша ол нағыз ұтылғандардың, яғни дүниеде де, ақыретте де өз үлесінен айырылғандардың қатарына қосылды.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Нәпсі — адамды жамандыққа итермелейтін ішкі күш. Оған ерік беру адамды ауыр күнәға, тіпті қан төгуге дейін жетелейді. Сондықтан әр адам нәпсісін тәрбиелеп, оны Алланың разылығына бағыттауы керек.
• Қызғаныш пен ашу — ағайындылар арасындағы бауырмалдықты бұзатын қауіпті сезімдер. Ислам бізді сабырлы болуға, кешірімді болуға және жақындармен жақсы қарым-қатынас сақтауға шақырады.
• Күнә жасау — адамның өзіне-өзі жасаған зорлығы. Ол адамды дүниеде де, ақыретте де зиянға ұшыратады. Алла Тағала күнәдан сақтанғандарға екі дүниеде де игілік уәде еткен.
• Ислам — өмірді қорғауға, әділеттілікке және бауырластыққа шақыратын дін. Ол адамды жамандықтан тыйып, жақсылыққа бастайды. Осы аят арқылы біз нәпсімізге ермей, Алланың әмірлеріне бойсұнудың маңыздылығын түсінеміз.
• Құран — адамзатқа өткендердің тарихынан ғибрат алуға, сол қателіктерді қайталамауға үндейтін ұлы кітап. Оны оқып, бойымызға сіңіру — бақыттың кілті.