Qof surasi — Oyat 17

Kalimalarning ma'nolari:

• يَتَلَقَّى – qabul qiladi, yozib oladi.
• الْمُتَلَقِّيَانِ – ikki qabul qiluvchi (ikki farishta).
• قَعِيدٌ – hozir bo‘luvchi, birga o‘tiruvchi, ajralmas hamroh.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo insonning har bir so‘zi va amali yozib qo‘yilishini eslatmoqda. Ikki farishta har bir bandaning yonida doimiy ravishda hozir bo‘lib, uning barcha qilgan ishlarini qayd etadilar. Ulardan biri o‘ng tomonda turadi va yaxshi amallarni yozadi, ikkinchisi esa chap tomonda turadi va yomon amallarni yozadi. Bu farishtalar insondan hech qachon ayrilmaydilar, ular doimo uning hamrohidirlar. Inson nima qilsa, og‘zidan chiqargan har bir so‘zni, qilgan har bir ishni — xoh yaxshi bo‘lsin, xoh yomon — ular darhol yozib oladilar. Bu holat inson o‘limiga qadar davom etadi va qiyomat kuni uning amallari kitobi unga taqdim etiladi.

Foydalar:

1. Ushbu oyat musulmon kishiga o‘z harakatlarini doimo nazorat qilishni o‘rgatadi. Chunki har bir qadam, har bir so‘z yozilayotganini bilgan inson gunoh qilishdan hazar qiladi va yaxshi amallarga intiladi.
2. Bu oyatda Alloh taoloning rahmati namoyon bo‘ladi — U bandalarining har bir yaxshi amalini yozdirib qo‘yadi, shunda qiyomat kuni ularga mukofot beriladi. Hech qanday yaxshilik zoe ketmaydi.
3. Inson yolg‘iz emasligini, uning yonida doimo guvohlar borligini bilishi unga mas’uliyat hissini oshiradi va gunohlardan saqlanishga yordam beradi.
4. Bu oyat qiyomat kuni hisob-kitobning adolatli bo‘lishiga ishonchni mustahkamlaydi — har bir amal aniq yozilgan, shuning uchun hech kim zulm ko‘rmaydi.