Najm surasi — Oyat 19

Kalimalarning ma'nolari:

• اللَّاتَ (LOT): Quraysh va Saqif qabilasining buti bo‘lib, Toifda joylashgan edi.
• العُزَّى (UZZO): G'atafon qabilasi sig‘inadigan daraxt (samura) nomi bo‘lib, ular uni iloh deb bilishardi.

Tafsir:

Ey mushriklar! Sizlar Allohdan o‘zga ibodat qilayotgan ana shu butlaringiz — Lot va Uzzoni o‘zingizcha ko‘rdingizmi? Ular sizga biron foyda yoki zarar yetkaza oladimi? Ular hech narsaga qodir emaslar. Ular shunchaki sizning qo‘lingiz bilan yasalgan yoki tabiatdan olingan jonsiz narsalardir. Alloh taolo ularni sizlarga tanishtirib, ularning ojizligini va sizning adashganingizni ochiq-oydin bayon qilmoqda. Bu butlar Allohning sheriklari bo‘lishga mutlaqo loyiq emaslar, chunki ularni yaratgan ham, ularga rizq bergan ham yo‘q. Siz ularni o‘z qo‘lingiz bilan yasab, keyin ularga sig‘inasizmi? Bu aqlsizlik va zulmdan boshqa narsa emas.

Foydalar:

• Ushbu oyat insonni aqlini ishlatishga va o‘zi sig‘inayotgan narsalarning haqiqatini o‘ylab ko‘rishga chorlaydi. Haqiqiy iloh — yaratgan, rizq bergan, foyda va zarar yetkaza oladigan Zotdir.
• Butlarga sig‘inish — aqlsizlik va nodonlik ekanini, Allohning yagonaligi haqiqat ekanini anglatadi.
• Inson o‘z hayotida faqat Allohga tavakkal qilishi va Undan yordam so‘rashi kerak, chunki Uning o‘zginasigina foyda va zarar yetkaza oladi.
• Bu oyat musulmonni tavhid (yagonalik) e’tiqodini mustahkamlashga va har qanday shirkdan saqlanishga undaydi.