سوره قمر — آیه 28

معانی کلمات:

• قِسْمَةٌ: تقسیمشده و سهمبندیشده.
• شِرْبٍ: نصیب و بهره از آب؛ روز نوبت آب.
• مُحْتَضَرٌ: حاضر شدنی؛ یعنی هر کس در نوبت خود حاضر شود و دیگران حق حضور در آن روز را ندارند.

تفسیر آیه:

به قوم ثمود بگو که آبِ چاه میان آنان و آن مادهشتر تقسیم شده است: یک روز آب از آنِ شتر است و یک روز از آنِ آنان. هر کس که نوبتش باشد، در آن روز بر سر آب حاضر میشود و دیگران نباید در آن روز مزاحم شوند. این تقسیمبندی، نشانهای از سوی خداوند برای آزمون آنان است تا ببینند آیا به این نظم الهی احترام میگذارند یا نه. هر گروه باید در روز خود از آب بهره ببرد و از تجاوز به سهم دیگری خودداری کند.

فواید و پیامهای آیه:

• عدالت و انصاف در تقسیم منابع، حتی در مورد حیوانات، از اصول بنیادین اسلام است و خداوند برای امتحان بندگان، قوانین روشنی وضع میکند.
• احترام به حقوق دیگران و پایبندی به قراردادها و نوبتها، نشانه ایمان و تقواست؛ چرا که خداوند به رعایت نظم و عدالت فرمان داده است.
• این آیه میآموزد که انسان باید در برابر نعمتهای الهی، مانند آب، شکرگزار باشد و از اسراف و تجاوز به سهم دیگران بپرهیزد، زیرا هر نعمتی امانتی از سوی خداوند است.
• داستان ثمود هشداری است برای همه انسانها که نافرمانی از پیامبران و تکذیب نشانههای الهی، عاقبتی جز هلاکت و ندامت ندارد؛ پس باید از سرنوشت آنان عبرت گرفت و در مسیر حق و عدالت گام برداشت.