سوره انعام — آیه 125

معانی کلمات:

• یَشْرَحْ صَدْرَهُ: سینهاش را فراخ و گشاده گرداند.
• حَرَجًا: تنگی شدید و سختی که هیچ گشایشی در آن نباشد.
• یَصَّعَّدُ: بالا میرود و صعود میکند.
• الرِّجْس: پلیدی، عذاب و خواری.

تفسیر آیه:

هر کس که خداوند اراده کند او را به راه راست هدایت کند، سینهاش را برای پذیرش اسلام و توحید فراخ و گشاده میگرداند، به گونهای که نور ایمان در قلبش جای گرفته و حق را با آغوش باز میپذیرد. اما کسی که خداوند بخواهد او را به سبب کفر و لجاجتش گمراه کند، سینهاش را چنان تنگ و سخت میگرداند که هیچ راهی برای ورود ایمان به قلبش باقی نمیماند؛ همانند کسی که به آسمان صعود میکند و به دلیل کمبود اکسیژن، دچار تنگی نفس و فشار شدید میشود. این تشبیه نشان میدهد که پذیرش ایمان برای چنین شخصی به همان اندازه دشوار و غیرممکن است که صعود به آسمان برای انسان عادی. همانگونه که خداوند دلهای کافران را از پذیرش حق تنگ میکند، پلیدی و عذاب را نیز بر کسانی که ایمان نمیآورند مقرر میدارد.

فواید و پیامهای آیه:

• هدایت و گمراهی به دست خداوند است و او بر اساس علم و حکمت خود، کسانی را که حقیقت را میجویند و در برابر آن تسلیماند، هدایت میکند و کسانی را که با لجاجت و عناد از حق رویگردانند، به حال خود رها میسازد.
• ایمان، آرامش و گشایش قلبی به همراه میآورد و مؤمن در سایه توحید، وسعت روحی و اطمینان قلبی مییابد.
• گناه و کفر، قلب انسان را تنگ و تاریک میکند و او را از درک لذت حقیقی زندگی محروم میسازد.
• این آیه انسان را به انتخاب آگاهانه و پذیرش حق دعوت میکند تا از تنگی و عذاب دنیا و آخرت رهایی یابد و به سعادت و آرامش ابدی دست یابد.