Аль-Анам сүрәсе — Аять 131

Сүзләрнең мәгънәләре:

• зәлик — бу эш, бу хәл.
• әһлеһә — аның (шәһәрнең) халкы.
• ғәфилүн — хәбәрсезләр, аңлатмаганнар, кисәтү алмаганнар.

Аять тәфсире:

Аллаһы Тәгаләнең расүлләр җибәрүе һәм китаплар иңдерүе — бу бәндәләргә рәхимлелек һәм гаделлек сәбәбе. Ул бер генә шәһәрне дә, әгәр аның халкына пәйгамбәр килмәгән һәм аларга дәгъват ирешмәгән булса, һәлак итми. Аллаһы Тәгалә бер генә кавемне дә, аларга расүл килмичә һәм аларны кисәтмичә, гөнаһлары өчен ґәзапка дучар итми. Әгәр берәр кавемгә пәйгамбәр килсә, алар аңа каршы чыкса, шуннан соң гына аларны һәлак итә. Бу — Аллаһының гаделлеге: Ул бер кешегә дә, аңа хак дәгъват ирешмичә, золым итми. Әгәр берәр шәһәр халкы ширк кылса, ләкин аларга расүл килмәгән булса, Аллаһы аларны шул гөнаһлары өчен җәзаламый, чөнки алар хакны белмәгәннәр. Ләкин расүл килгәч һәм алар аңа иярмәгәч, аларга ґәзап иңә. Әйтик, берәр кеше наданлыктан гөнаһ кылса, ләкин аңа хак юл күрсәтелмәгән булса, Аллаһы аны гаделсезлек белән җәзаламас. Әмма хак аңа ачыклангач һәм ул аны кире каккач, ул ґәзапка лаек була.

Аятьтән алынган файдалар:

1. Аллаһы Тәгаләнең рәхимлелеге һәм гаделлеге бик зур — Ул бер кешене дә, аңа хак ирешмичә, ґәзапка тарттырмый.
2. Пәйгамбәрләр җибәрү — Аллаһының бәндәләренә иң зур рәхмәте, чөнки шул рәвешле кешеләргә хак юлны белергә мөмкинлек бирелә.
3. Белем һәм дәгъват ирешкәннән соң гына кеше җаваплы була. Шуңа күрә һәркемгә үз белемен арттырырга һәм хакны өйрәнергә ашыгырга кирәк.
4. Аллаһы Тәгаләнең ґәзабыннан куркырга кирәк, ләкин шул ук вакытта Аның рәхмәтенә өмет итәргә кирәк, чөнки Ул бәндәләренә ґәзапны ашыктырмый, киресенчә, аларга тәүбә итәргә һәм хакка кайтырга мөмкинлек бирә.