Surah Al-An'am — Câu Kinh 136

Giải thích một số từ ngữ trong câu Kinh:

• ذَرَأَ (dhara'a): đã tạo ra, đã sinh ra.
• الْحَرْثِ (al-harth): hoa màu, mùa màng, ruộng nương.
• الْأَنْعَامِ (al-an'am): gia súc, súc vật chăn nuôi (như lạc đà, bò, cừu, dê).
• نَصِيبًا (nasiban): một phần, một phần chia.
• بِزَعْمِهِمْ (biza'mihim): theo lời khẳng định vô căn cứ của họ, theo sự bịa đặt của họ.
• شُرَكَائِنَا (shuraka'ina): những thần linh mà họ gán ghép cùng Allah (tức các tượng thần, bục đá thờ).
• سَاءَ مَا يَحْكُمُونَ (sa'a ma yahkumun): thật tồi tệ thay điều mà họ phán quyết, thật xấu xa thay cách họ chia phần.

Tafsir (giải thích nội dung câu Kinh):

Những người đa thần thời tiền Hồi giáo đã tự ý đặt ra một cách chia phần hết sức sai lệch. Từ hoa màu và gia súc mà Allah đã tạo ra, họ lấy một phần và tuyên bố: "Phần này là của Allah", rồi lấy một phần khác và nói: "Phần này là của các thần linh mà chúng ta thờ phượng". Điều đáng nói là lời tuyên bố "phần này là của Allah" hoàn toàn chỉ là sự bịa đặt do họ tự nghĩ ra, chứ Allah không hề truyền lệnh hay cho phép họ làm như vậy.

Trong cách chia phần đó, họ đối xử bất công một cách trắng trợn: phần dành cho các tượng thần thì được giữ lại cẩn thận và dùng để phục vụ những người trông coi tượng thần, còn phần mang danh nghĩa "của Allah" – vốn được dành cho người nghèo, người lữ hành và người khốn khổ – thì nếu bị gió thổi rơi sang phần của các tượng thần, họ liền để nguyên cho các tượng thần; nhưng nếu phần của các tượng thần rơi sang phần mang danh nghĩa "của Allah", họ lại đem trả về cho tượng thần, với lý lẽ rằng các thần linh của họ đang cần, còn Allah thì giàu có, không cần gì cả.

Như vậy, thực chất họ đã ưu tiên các tượng thần do tay mình tạo ra lên trên Allah – Đấng Tạo Hóa của tất cả. Đó là một sự phán quyết và chia phần vô cùng tồi tệ, bởi nó vừa dựa trên sự bịa đặt, vừa chứa đựng sự bất công rõ ràng, vừa thể hiện sự lệch lạc trong nhận thức về Đấng Tối Cao.

Những bài học và giá trị hấp dẫn từ câu Kinh:

Câu Kinh này cho thấy Islam đến để sửa chữa những quan niệm sai lệch và những tập tục bất công mà con người tự đặt ra. Nó khẳng định rằng mọi của cải, hoa màu và gia súc đều do một mình Allah tạo ra, nên không ai có quyền tự ý chia phần cho những thứ không có quyền năng gì. Điều này mở ra một nhận thức trong sáng: chỉ thờ phượng một mình Allah, và dùng tài sản theo đúng điều Ngài hướng dẫn – trong đó có việc quan tâm đến người nghèo, người khốn khổ và người lữ hành.

Câu Kinh cũng dạy rằng mọi sự thờ phượng và mọi quy tắc phải xuất phát từ sự chỉ dẫn của Allah, chứ không phải từ suy nghĩ tùy tiện hay truyền thống của tổ tiên. Khi con người trở về với nguồn chỉ dẫn trong sáng đó, họ sẽ thoát khỏi sự bất công, sự lệch lạc và tìm thấy sự công bằng, an tâm trong đời sống tôn giáo cũng như trong cách đối xử với của cải và với nhau.