Mulk surasi — Oyat 18

Kalimalarning ma'nolari:

• Nakir – Mening inkorim, ya'ni ularning yolg'onchiligini rad etishim va ularni azob bilan jazolashim.

Tafsir:

Qur'oni Karimda Alloh taolo Muhammad sollallohu alayhi vasallamga va barcha mo'minlarga tasalli berib, Makka mushriklaridan oldin o'tgan ummatlar ham o'z payg'ambarlarini yolg'onchi qilganliklarini eslatmoqda. Nuh qavmi, Od, Samud va boshqa o'tgan xalqlar ham o'zlariga yuborilgan elchilarni inkor etdilar. Ular payg'ambarlarni yolg'onchi deb atadilar va ularga qarshi chiqdilar.

Endi esa Alloh taolo savol bermoqda: "Mening inkorim va ularni jazolashim qanday bo'ldi?" Ya'ni, ularni yolg'onchilar deb bilganim va ularga azob yuborganim qanday dahshatli bo'ldi! Ular shunday azobga duchor bo'ldilarki, bu azob ularning barcha kuch-quvvatlarini yo'q qildi, uylarini vayron qildi va ularni butunlay halok etdi. Bu savol orqali Alloh taolo Makka mushriklarini ogohlantirmoqda: agar ular ham o'z payg'ambarlarini yolg'onchi qilishda davom etsalar, o'tgan ummatlarga tushgan azob ularning ham boshiga tushadi.

Bu oyat Payg'ambarimiz sollallohu alayhi vasallamga tasalli bo'lib, ularning qavmi tomonidan ko'rilgan ozor-uqubatlar yolg'iz emasligini, avvalgi payg'ambarlar ham xuddi shunday sinovlardan o'tganliklarini bildiradi. Shu bilan birga, bu oyat kofirlar uchun qattiq ogohlantirish va tahdiddir.

Oyatdan olinadigan saboqlar:

• Tarix takrorlanadi: o'tgan ummatlarning boshiga tushgan musibatlar, agar insonlar o'sha xatolarni takrorlasalar, ularning ham boshiga tushishi mumkin. Bu haqiqatdan saboq olish kerak.
• Allohning jazolashi juda qattiq va dahshatlidir. U o'z payg'ambarlarini yolg'onchi qilganlarni albatta jazolaydi, xoh ular qadimgi xalqlar bo'lsin, xoh keyingi avlodlar bo'lsin.
• Payg'ambarlar yo'lidagi dushmanlik va qarshiliklar vaqtinchalikdir. Haqiqat oxir-oqibat g'alaba qozonadi, yolg'on esa yo'q bo'lib ketadi.
• Bu oyat mo'minlarga sabr va bardosh berishni o'rgatadi. Chunki haqiqat yo'lida uchraydigan qiyinchiliklar vaqtinchalik bo'lib, oxirida yaxshi natija bilan yakunlanadi.
• Insonlar o'tmishdagi xalqlarning taqdirlaridan ibrat olishlari va o'z hayotlarini to'g'ri yo'lga qo'yishlari lozim. Tarixdan saboq olgan kishi adashmaydi.