Haqqa surasi — Oyat 35

Kalimalarning ma'nolari:

• Hamim: yaqin qarindosh, do'st, himoya qiluvchi yordamchi.

Tafsir:

Qiyomat kunida bu kofir uchun bu yerda — o'sha dahshatli joyda — uni azobdan qutqaradigan, himoya qiladigan yaqin qarindoshi yoki do'sti bo'lmaydi. Dunyoda u qanchalik kuchli, obro'li va ko'p tarafdorlarga ega bo'lgan bo'lmasin, o'sha kun ularning barchasi undan yuz o'giradi va hech kim unga yordam bera olmaydi. U butunlay yolg'iz va chorasiz holda qoladi. Uning uchun na shafoat qiluvchi, na himoya qiluvchi, na azobni yengillashtiruvchi biror kishi mavjud bo'lmaydi. Bu holat uning gunohlari va kufri tufayli yuzaga kelgan — chunki u dunyoda Allohning rahmatidan yuz o'girgan va oxiratdagi eng og'ir azobga duchor bo'lgan.

Foydalar:

1. Bu oyat insonga dunyodagi qarindoshlik va do'stlik rishtalari oxiratda hech qanday foyda bermasligini, agar ular Allohning roziligiga zid bo'lsa, o'rgatadi. Demak, inson o'z hayotida Allohga itoat qilishni va Uning roziligini topishni birinchi o'ringa qo'yishi lozim.
2. Qiyomat kunida har bir inson o'z amallari bilan yolg'iz qolishini anglab, bugun yaxshi amallar qilishga shoshilishi kerak. Chunki o'sha kunda hech kim hech kimga yordam bera olmaydi.
3. Bu oyat musulmonlarni o'z qarindosh-urug'lari va do'stlariga nisbatan mehr-oqibatli bo'lishga, ularni to'g'ri yo'lga chaqirishga undaydi. Chunki haqiqiy do'stlik — bu dunyoda ham, oxiratda ham foyda beradigan, Alloh yo'lida bo'lgan do'stlikdir.
4. Inson o'z kuchi va obro'siga emas, balki Allohning rahmati va mag'firatiga suyanishi kerakligini o'rgatadi. Chunki oxiratda faqat Allohning rahmatigina najot keltiradi.