سوره اعراف — آیه 203

معانی کلمات:

• لَوْلَا اجْتَبَيْتَهَا: چرا آن را از پیش خود نساختی و به میان نیاوردی؟
• بَصَائِر: جمع «بصیرة» به معنای دلایل روشن و حجتهای آشکار که مایه بینایی و آگاهی است.
• هُدًى: راهنمایی به سوی حق و رستگاری.

تفسیر آیه:

ای پیامبر! مشرکان که همواره بهانهجو بودند، هرگاه آیهای از قرآن بر آنان نازل نمیشد و تو با نشانهای تازه نزد آنان نمیآمدی، از روی استهزا و عناد میگفتند: «چرا این آیه را از پیش خود نساختی و آن را به میان نیاوردی؟» آنان گمان میکردند که قرآن ساخته و پرداخته توست و تو میتوانی هر زمان که بخواهی آیهای جعل کنی.

خداوند به تو فرمان میدهد که در پاسخ آنان بگویی: «من هرگز چنین کاری نمیکنم و حق ندارم از پیش خود چیزی بسازم. من تنها از آنچه که پروردگارم به من وحی میکند پیروی میکنم و هیچ سخنی جز به فرمان او نمیگویم. این قرآن که آن را بر شما میخوانم، نه ساخته بشر، بلکه حجتهای روشن و دلایل آشکاری از جانب پروردگار شماست که شما را به سوی حق راهنمایی میکند و برای مؤمنان، مایه هدایت و رحمت است. اما کسانی که ایمان نمیآورند، از این هدایت و رحمت بیبهرهاند و در گمراهی و شقاوت باقی میمانند.»

فواید و پیامهای آیه:

• پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) هرگز از خود سخن نمیگفت و تمام گفتار و رفتار او برگرفته از وحی الهی بود؛ این بزرگترین دلیل بر صداقت و راستگویی اوست.
• قرآن کریم سراسر نور و هدایت است و هر کس با دلی پاک به آن روی آورد، راه سعادت را خواهد یافت.
• رحمت الهی شامل حال مؤمنان میشود و ایمان، کلید دریافت این رحمت و هدایت است.
• بهانهجویی و لجاجت، از صفات ناپسندی است که انسان را از پذیرش حق بازمیدارد و مایه شقاوت و بدبختی اوست.
• تسلیم بودن در برابر وحی الهی، نشانه بندگی خالصانه و الگویی برای همه مؤمنان است تا در زندگی خود تنها از دستورات خداوند پیروی کنند.