Ma'orij surasi — Oyat 19

Kalimalarning ma'nolari:

• Haloo': O'ta bezovtalik, sabrsizlik, qattiq qo'rquv va ochko'zlik. Bu insonning yomon holatlarga duch kelganda haddan tashqari iztirobga tushishi va yaxshi narsalarga erishganda esa juda ham qattiq ushlab qolishini bildiradi.

Tafsir:

Alloh taolo ushbu oyatda insonning tabiatiga xos bo'lgan xususiyatni bayon qilmoqda: inson o'ta bezovta va sabrsiz qilib yaratilgan. Unga yomonlik, qiyinchilik yoki musibat yetib kelsa, u o'ta iztirobga tushadi, sabr qilolmaydi va haddan tashqari qayg'uradi. Agar unga yaxshilik, boylik yoki farovonlik yetsa, u o'ta ochko'zlik qilib, boshqalarga bermaydi va narsalarni qattiq ushlab qoladi. Bu insonning zaif tomonidir. Ammo bu holat barcha insonlarga birdek taalluqli emas, balki o'z nafsini tarbiyalagan, iymon keltirgan va solih amallar qilgan mo'minlar bundan mustasnodirlar. Ular namozni o'z vaqtida ado etadilar, mol-mulkidan zakot beradilar, oxirat kuniga ishonadilar va Allohning azobidan qo'rqadilar. Aynan shunday insonlar o'zlarining bu zaif tabiatlarini yengib, go'zal xulqlarga erishadilar.

Foydalar:

Ushbu oyatdan olinadigan saboqlar juda ko'p. Birinchidan, inson o'z zaif tomonlarini tan olishi va ularni tuzatishga intilishi kerak. Ikkinchidan, Islom dini insonni bu salbiy xislatlardan poklanishga, sabr-qanoatli bo'lishga va saxovatli bo'lishga chorlaydi. Uchinchidan, namoz va zakot kabi ibodatlar inson qalbini poklab, uni xudbinlik va ochko'zlikdan xalos qiladi. To'rtinchidan, Alloh taolo insonning zaif tomonlarini bilgan holda unga rahm qilib, to'g'ri yo'l ko'rsatgan va bu yo'ldan boradiganlarga ulkan ajr va'da qilgan. Bu esa mo'minlar uchun katta umid va rag'bat manbaidir.