Surah Al-Ma'arij — Ẹsẹ 19

Ìtúmọ̀ àwọn ọ̀rọ̀ tí ó nílẹ̀ ìṣàlàyé:

• هَلُوعًا (Halūʻan): Ẹni tí ń yára bínú, tí ń ṣàárẹ̀, tí ń ṣe ìkùdíkùdí, tí kò ní sùúrù. Ó túmọ̀ sí ẹni tí ń bànú jẹ́ nígbà tí ohun búburú bá dé, tí ó sì ń ṣe ìlara àti ìpamọ́ nígbà tí ohun rere bá dé.

Ìtúmọ̀ ìjìnlẹ̀ ẹsẹ yìí:

Allahu (Oba tí ó ga jùlọ) sọ pé: "Dájúdájú, a dá ènìyàn ní ẹni tí ń ṣe ìkùdíkùdí àti àìní sùúrù."

Èyí túmọ̀ sí pé ẹ̀dá ènìyàn ni a dá pẹ̀lú ẹ̀mí àìlera kan — nígbà tí wàhálà tàbí ìnira bá dé bá a, ó ń ṣàárẹ̀ gan-an, ọkàn rẹ̀ ń dàrú, ó ń ṣe ìkùdíkùdí, kò sì ní sùúrù. Bákan náà, nígbà tí ọrọ̀ tàbí ohun rere bá dé bá a, ó ń ṣe ìlara, ó ń pa ohun tí ó ní mọ́, kò sì fẹ́ fi fún ẹlòmíràn. Ìwà yìí ni a mọ̀ sí "halʻ" — ìwà àìní ìdúró ṣinṣin àti àìní ìtẹ́lọ́rùn.

Ṣùgbọ́n kì í ṣe gbogbo ènìyàn ni ó wà nínú irú ìwà yìí títí láé. Àwọn tí ó ń ṣe ìjọsìn ni ọ̀nà tí ó tọ́, tí wọ́n ń gbàdúrà ní àkókò rẹ̀, tí wọ́n ń fi ọrẹ fún àwọn tálákà, tí wọ́n gbà nípa Ọjọ́ Ìdájọ́, tí wọ́n ń bẹ̀rù ìyà Allahu, tí wọ́n sì ń pa ẹ̀ṣẹ̀ mọ́ ara wọn — àwọn wọ̀nyí ni a yà sọ́tọ̀ kúrò nínú ìwà halʻ yẹn. Nítorí ìgbàgbọ́ wọn àti ìṣe rere wọn ni ó ń gbà wọ́n, tí ó sì ń tọ́ wọn sọ́nà.

Nítorí náà, ẹsẹ yìí kì í ṣe ìdálẹ́bi lórí ènìyàn, bí kò ṣe ìkìlọ̀ àti ìpè láti ṣe àtúnṣe — láti borí ìwà àìlera ẹ̀dá náà nípasẹ̀ ìgbàgbọ́, ìgbàdúrà, àti ìṣe rere.

Àwọn ẹ̀kọ́ tí ó ń fà mọ́ra nínú ìsìn àti Al-Qurʼān:

1. Allahu mọ̀ ọ́n àti àánú rẹ̀: Allahu mọ àìlera ẹ̀dá ènìyàn, ó sì ṣàlàyé rẹ̀ nínú Al-Qurʼān kí ó lè ràn wọ́n lọ́wọ́ láti yanjú rẹ̀ — èyí fi hàn pé ẹ̀sìn Islam jẹ́ ọ̀nà ìmúlára, kì í ṣe ìdálẹ́bi lásán.
2. Ìrètí wà fún gbogbo ènìyàn: Bí a tilẹ̀ dá ènìyàn pẹ̀lú ìwà halʻ, a tún fi ọ̀nà ìtúsílẹ̀ hàn — nípasẹ̀ ìgbàgbọ́, ìjọsìn, àti ìṣe rere. Èyí túmọ̀ sí pé kò sí ẹni tí ó pàdánù pátápátá.
3. Ìgbàdúrà àti ìṣe rere ni ìtúsílẹ̀: Àwọn tí wọ́n ń gbàdúrà, tí wọ́n ń fi ọrẹ fún àwọn tálákà, tí wọ́n ń bẹ̀rù Ọlọ́run — àwọn wọ̀nyí ni wọ́n ń borí ìwà àìlera wọn. Èyí fi hàn pé Islam ń funni ní ojútùú gidi fún ìṣòro ọkàn ènìyàn.
4. Al-Qurʼān jẹ́ ìtọ́ni àti ìtùnú: Al-Qurʼān kì í ṣe ìwé ìdálẹ́bi nìkan — ó jẹ́ ìwé ìtọ́ni, ìtùnú, àti ìrètí fún ẹnikẹ́ni tí ó bá ń wá ọ̀nà tí ó tọ́.
5. Ìfẹ́ láti tẹ̀lé Islam: Ẹsẹ yìí ń pe ènìyàn láti wá ìtúsílẹ̀ nínú ìgbàgbọ́ àti ìjọsìn — kì í ṣe nínú ìbànújẹ́ àti ìkùdíkùdí. Islam ni ọ̀nà tí ó ń fún ọkàn ní ìbàlẹ̀ àti ìdùnnú.