Аль-Мааридж сүрөсү — Аят 25

1. Сөздөрдүн мааниси:

• لِّلسَّائِلِ (лис-сааил): сураган адамга, муктаж болуп сурап келгенге.
• وَالْمَحْرُومِ (вал-махруум): ырыскысы кесилип, жоктук тарткан, бирок уялгандыктан сурабаган адамга.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала момундардын мүлкүндө белгиленген үлүш бар экенин, ал үлүш сураган адамга да, сурабаган муктаж адамга да берилиши керектигин баяндайт. Тактап айтканда, алардын мал-мүлкүндө Аллах милдеттендирген белгилүү бир үлүш — зекет бар. Ал үлүш муктаждыгын ачык айтып сураган адамга да, уяттуулуктан сурабай, жоктуктан кыйналган адамга да жеткирилет. Бай адамдар зекетти берүү менен сурагандын муктаждыгын канааттандырышат, ал эми сурабаган, бирок муктаж болгон адамдын акысын таанып, ага жардам беришет. Бул аят момундардын эң жакшы сапаттарынын бири — алардын дүйнөлүк байлыкка кул болбой, Аллах ыйгарган үлүштү бөлүп берүү менен коомдогу жакырчылыкты азайтууга жардам берерин көрсөтөт.

1. Алынган пайдалар:

• Бул аят зекеттин милдеттүүлүгүн жана анын коомдук маанисин түшүндүрөт. Зекет — байлар менен жакырлардын ортосундагы боордоштукту бекемдеген, ырыскынын берекесин арттырган ибадат.
• Ислам дини жөн гана сөз менен эмес, иш жүзүндө жардам көрсөтүүнү талап кылат. Сураганга да, сурабаган муктажга да жардам берүү — момундун милдети.
• Момун адам өз мүлкүнө ээлик кылуучу эмес, ага Аллах тарабынан ишенип берилген аманатчы катары карайт. Ошондуктан ал Аллах ыйгарган үлүштү кубаныч менен бөлүп берет.
• Бул аят адамдарды боорукердикке, жоомарттыкка жана коомдук жоопкерчиликке чакырат. Ислам — жеке гана ибадат эмес, коомдук адилеттикти жана ынтымакты орнотуучу дин.