Muzzammil surasi — Oyat 16

Kalimalarning ma'nolari:

• "Va bīlan" – og'ir, qattiq va shiddatli azob.
• "Axzan" – ushlash, jazolash.

Tafsir:

Alloh taolo bu oyatda avvalgi ummatlarning taqdiri orqali Makka ahli va barcha insonlarga ibrat beradi. Xuddi sizlarga Muhammad (sollallohu alayhi va sallam) payg'ambar qilib yuborilganidek, ilgari Muso (alayhissalom) ham Fir'avnga payg'ambar qilib yuborilgan edi. Ammo Fir'avn o'ziga kelgan payg'ambarga itoat qilmadi, uning da'vatini rad etdi va kufrda davom etdi. Natijada Alloh uni shunday qattiq azob bilan ushladiki, bu azob na og'irligi jihatidan, na shiddati jihatidan hech kim ko'tara oladigan darajada emas edi. U dunyoda dengizga g'arb qilindi, oxiratda esa do'zax azobiga duchor bo'ldi. Bu oyatda mo'minlar uchun ogohlantirish bor: kimki o'z payg'ambariga itoat qilmasa, unga ham Fir'avnga o'xshash jazolar yetishi mumkin. Allohning qudrati cheksizdir va U o'z payg'ambarlarini rad etganlarni albatta jazolaydi.

Foydalar:

• Payg'ambarlarga itoat qilish – najot yo'li, ularga qarshi chiqish esa halokat sababidir.
• Allohning jazosi adolatli va hikmatli bo'lib, u zulm qiluvchilarni hech qachon jazosiz qoldirmaydi.
• Tarixdagi o'tgan ummatlarning taqdiri biz uchun saboqdir – ularning boshiga tushgan musibatlardan ibrat olishimiz kerak.
• Allohning azobidan qo'rqish va Uning rahmatiga umid qilish mo'minning qalbida doimo mavjud bo'lishi lozim.
• Bu oyat musulmonlarga payg'ambar (sollallohu alayhi va sallam)ga bo'lgan muhabbat va itoatni kuchaytirishga undaydi, chunki ularning saodati shu itoatda ekanini bildiradi.