Muddəssir surəsi — Ayə 53

1) Bəzi kəlmələrin izahı:

• كَلَّا (Kəllə): Ərəb dilində qəti surətdə qadağan və rədd bildirən bir ifadədir; "heç vaxt belə deyil", "əsla" mənasını verir.
• الْآخِرَة (əl-Axirə): Axirət həyatı, qiyamət günü, ölümdən sonrakı həyat və orada veriləcək hesab-qisas.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə, müşriklərin Allah Rəsuluna (sallallahu aleyhi və səlləm) qarşı irəli sürdükləri tələblərə cavab olaraq nazil olmuşdur. Onlar "Muhəmmədə nazil olan kitab kimi bizə də göydən yazılı səhifələr endirilsəydi, iman gətirərdik" deyirdilər. Uca Allah onların bu təklifini qətiyyətlə rədd edərək buyurur: "Əsla! Xeyr, onlar sadəcə axirətdən qorxmurlar."

Yəni onların bu təkidi və tələbləri həqiqət axtarışından irəli gəlmir. Əgər onlar həqiqətən axirət gününə, orada veriləcək hesaba və cəhənnəm əzabına inansaydılar, artıq açıq-aydın dəlillər gəldikdən sonra belə möcüzələr tələb etməzdilər. Onların küfr və inadkarlıqda davam etmələrinin əsl səbəbi qəlblərində axirət qorxusunun olmaması, ölümdən sonrakı həyatı və haqq-hesabı qəbul etməmələridir.

Bu ayə bizə mühüm bir dərs verir: İnsanı doğru yola gətirən əsas amillərdən biri axirətə iman və Allah qarşısında məsuliyyət hissidir. Axirətə inanan insan, dəlillər gəldikdən sonra inadkarlıq etməz, təkəbbür göstərməz. Axirət qorxusu qəlbə yerləşdikdə, insan haqqı qəbul etməyə açıq olur.

Ey insan! Bu ayə sənə xatırladır ki, qəlbin axirətə bağlı olsun. Dünya həyatı keçicidir, əsl həyat isə axirətdir. Allahın kitabı və Peyğəmbərinin (sallallahu aleyhi və səlləm) gətirdiyi dəlillər artıq sənə çatmışdır. Elə isə qəlbini təkəbbürdən təmizlə, axirətə iman gətir və Rəbbinin çağırışına cavab ver. Unutma ki, haqqı qəbul etməməyin ən böyük səbəbi axirət qorxusunun qəlbdə olmamasıdır. Axirətə iman gətirən qəlb isə həqiqəti sevir və ona tabe olur.