Muddassir surasi — Oyat 53

Kalima ma'nolari:

• كَلَّا: Yo'q, unday emas! (Rad etish, qaytarish uchun)
• بَلْ: Balki, aksincha
• لَا يَخَافُونَ الْآخِرَةَ: Ular oxiratdan qo'rqmaydilar

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo mushriklarning da'volarini rad etib, ularning asl holatini bayon qilmoqda. Ular Payg'ambar alayhissalomga o'xshash kitob nozil qilinishini yoki o'zlariga mo''jiza berilishini talab qilishardi. Alloh taolo ularning bu so'zlarini rad etib: "Yo'q, unday emas! Balki ular oxiratdan qo'rqmaydilar", deya xabar bermoqda.

Ya'ni, ularning haqdan yuz o'girishlarining asl sababi dalillar yetishmasligi emas, balki ularning qalblarida oxiratga, qiyomat kuniga, hisob-kitobga va jazoga bo'lgan ishonchning yo'qligidir. Agar ular oxiratdan, qabr azobidan va do'zaxdan qo'rqqanlarida edi, bunday behuda talablarni qo'ymagan bo'lur edilar. Ular o'limdan keyin qayta tirilishni va qilgan amallari uchun jazolanilishini inkor etganlari uchun ham gunoh va ma'siyatlarga botib ketganlar.

Foydalar:

1. Oxiratga ishonch va undan qo'rqish insonni gunohlardan saqlaydigan eng kuchli omillardan biridir. Kimki oxiratdan chin dildan qo'rqsa, u har bir ishida o'zini tutib, Allohning roziligini izlaydi.
2. Insonning haqdan yuz o'girishi va dalillarga qarshi chiqishi ko'pincha uning ichki e'tiqodidagi nuqson tufayli bo'ladi, dalil yetishmasligidan emas.
3. Bu oyat bizga ta'lim beradiki, mo''jizalar va dalillar faqatgina xolis niyat va haqqoniylikni istagan qalblarga foyda beradi. Qalbi kasal bo'lganlarga hech qanday mo''jiza ta'sir qilmaydi.
4. Musulmon kishi doimo oxiratni eslab yurishi, o'lim va hisob-kitobni yodda tutishi lozim. Bu uning hayotini tartibga solib, to'g'ri yo'ldan yurishiga yordam beradi.
5. Alloh taolo bandalarining holatini eng yaxshi biluvchidir. U ularning niyatlarini, ichki kechinmalarini va asl maqsadlarini ochiq-oydin bayon qilib beradi.