Inson surasi — Oyat 18

Kalimalarning ma'nolari:

• عَيْنًا (Aynan): Buloq, chashma.
• تُسَمَّى (Tusamma): Nomlanadi, ataladi.
• سَلْسَبِيلًا (Salsabilan): Bu so'z "salsala" (oson, yumshoq bo'lmoq) va "sabila" (yo'l) ma'nolaridan olingan bo'lib, suvi tomog'dan oson va yumshoq o'tadigan, yo'li ravon buloq deganidir.

Tafsir:

Bu oyatda Alloh taolo jannatdagi solih bandalarga beriladigan ne'matlarni bayon qilmoqda. Ular jannatda zanjabil bilan aralashtirilgan may (sharob) bilan to'ldirilgan qadahlardan ichadilar. Bu ichimlik esa jannatdagi bir buloqdan olinadi. Bu buloqning nomi "Salsabil" deb ataladi. Bu buloqning suvi juda musaffo, toza, yoqimli va tomog'dan oson o'tadigan, yumshoq bo'ladi. Dunyodagi zanjabilning achchiq ta'siri unda yo'q, balki u butunlay lazzatli va salqin bo'lib, ichuvchilarga zavq bag'ishlaydi. Bu buloqning suvi shu qadar ravon va yengilki, u tomog'dan oqib tushganda hech qanday qiyinchilik tug'dirmaydi. Bu ta'rif jannat ne'matlarining naqadar go'zal va benazir ekanini, ularning dunyo ne'matlaridan butunlay farq qilishini ko'rsatadi.

Foydalar:

1. Bu oyat mo'minlarga jannatdagi go'zal ne'matlarni eslatib, ularga bo'lgan ishtiyoqni oshiradi va sabr-qanoat bilan ibodatda barqaror bo'lishga undaydi.
2. Jannatdagi har bir ne'mat Allohning cheksiz rahmati va karami bilan yaratilgan bo'lib, ularning ta'rifini aql idrok eta olmaydi. Bu esa mo'minning qalbida Allohga bo'lgan muhabbat va shukronalikni kuchaytiradi.
3. Jannat ichimliklarining tomog'dan oson o'tishi, ularning pokligi va lazzatliligi mo'minlarga dunyoda halol va pok rizq bilan kun kechirish, gunohlardan saqlanish kerakligini eslatadi. Chunki jannat ne'matlari pokiza amallar evaziga beriladi.
4. Ushbu oyat musulmonlarni gunoh va ma'siyatlardan uzoqlashishga, solih amallarni ko'paytirishga chorlaydi, chunki bu ne'matlar faqat taqvodor va solih bandalarga xosdir.