Naba surasi — Oyat 29

Kalimalarning ma'nolari:

• AHSAYNĀHŪ: Biz uni sanab, to'liq hisobga oldik, hech narsani chetda qoldirmadik.
• KITĀBAN: Yozilgan kitobda, ya'ni Lavhul-Mahfuzda bitilgan holda.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo bandalarining barcha ish-harakatlari, so'zlari va niyatlarini to'liq bilishi va ularni hisobga olib, yozib qo'yganini bayon qilmoqda. "Har bir narsani" degan ibora umumiy bo'lib, insonning yaxshi-yomon barcha amallarini, hatto yurakdan o'tgan niyatlarni ham o'z ichiga oladi. Alloh taolo ularning hammasini sanab, Lavhul-Mahfuzda yoki har bir bandaning amal daftarida yozib qo'ygan. Bu yozuv hech qachon o'chmaydi, yo'qolmaydi va hech qanday qo'shimcha yoki kamaytirishga uchramaydi. Qiyomat kuni har bir inson o'z kitobini olgach, undagi barcha yozilgan narsalarni o'qib bilib oladi va hech narsani inkor eta olmaydi. Bu oyat avvalgi oyatlarda zikr qilingan kofirlarning gunohlari va yolg'onchi payg'ambarlarni yolg'onga chiqarishlari haqidagi gapni tasdiqlash uchun kelgan bo'lib, ularning barcha qilmishlari ro'yxatga olinganini va ular bundan qochib qutula olmasligini bildiradi.

Foydalar:

• Ushbu oyat mo'minlarga katta tasalli va ishonch bag'ishlaydi: ularning qilgan har bir yaxshi amali, hatto kichik bo'lsa ham, Alloh tomonidan hisobga olinadi va ularning ajri zoye ketmaydi.
• Inson o'z harakatlarida ehtiyotkor bo'lishi kerakligini o'rgatadi, chunki har bir so'z va harakat yozilmoqda va bir kun kelib unga guvohlik beradi.
• Bu oyat adolatning to'liq amalga oshishini tasdiqlaydi: hech kimga zulm qilinmaydi, har kim o'z qilmishiga yarasha jazolanadi yoki mukofotlanadi.
• Allohning ilmi va hukmiga bo'lgan ishonchni mustahkamlaydi, chunki U har bir narsani biladi va hech narsa Undan yashirin emas.
• Gunohkorlarni tavba qilishga undaydi, chunki ularning gunohlari yozilgan bo'lsa-da, Allohning rahmati kengdir va tavba qilganlarning gunohlarini kechiradi.