Sure Tevbe — Ayet 50

Kelime Anlamları:

• Hasene: İyilik, güzellik, zafer, ganimet gibi insanı sevindiren durumlar.
• Tesü'hum: Onları üzer, kederlendirir.
• Musîbet: Kötülük, sıkıntı, yenilgi, kayıp gibi insanı üzen durumlar.
• Ehadnâ emranâ: Tedbirimizi aldık, işimizi sağlama bağladık, kendimizi korumaya aldık.
• Yetevellev: Yüz çevirirler, dönüp giderler.
• Farihûn: Sevinçli, keyifli, memnun.

Tefsir:

Ey Nebî! Sana bir iyilik, bir zafer, bir ganimet ulaştığında -ki bu Allah'ın sana olan lütfunun bir tecellisidir- münafıklar bundan dolayı üzülür, kahrolurlar. Çünkü onlar senin başarını ve Müslümanların yücelişini çekemezler. Kalpleri kin ve hasetle doludur; senin iyiliğin onların içini yakar.

Ancak sana bir musibet dokunduğunda, bir sıkıntı, bir yenilgi veya bir acı yaşandığında ise, bu sefer de kendilerini akıllı ve tedbirli göstermeye çalışırlar. "Biz zaten baştan tedbirimizi almıştık. Savaşa katılmayarak, bu işe karışmayarak kendimizi koruduk. Biz akıllı davrandık, onlar ise aldanıp gittiler." derler. Sonra da yüz çevirip giderler; hem de senin ve ashabının başına gelen bu kötülükten dolayı içten içe sevinç duyarak, bayram ederek oradan uzaklaşırlar.

Bu ayet, münafıkların karakterini gözler önüne serer: Onlar ne senin iyiliğine sevinirler ne de senin derdine üzülürler. Onların tek derdi kendi menfaatleri ve nefislerinin selametidir. İmanları zayıf, kalpleri hastalıklıdır; bu yüzden her durumda kendilerini kurtarmaya çalışırlar. Oysa mümin, kardeşinin iyiliğine sevinen, başına gelen musibette onunla birlikte üzülen ve her hâlükârda Allah'ın rızasını gözetendir.

Sevgili kardeşim! Bu ayet bize, imanın sadece dille söylenen bir söz olmadığını, kalbin ve davranışların da imanla bütünleşmesi gerektiğini öğretir. Mümin, kardeşinin sevincinde ve kederinde ortak olur. Çünkü müminler tek bir beden gibidir; bir organı acıdığında tüm beden o acıyı hisseder. Bizler, bu güzel ahlakı hayatımıza taşıyalım. Başkalarının başarısını kıskanmak yerine onlarla sevinelim, onların sıkıntısında yanlarında olalım. Unutmayalım ki Allah, müminlerin kalplerini birbirine bağlamıştır ve bu kardeşlik duygusu, dünyada huzurumuzun, ahirette ise kurtuluşumuzun vesilesidir.