Ат-Тауба сүрөсү — Аят 79

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• يَلْمِزُونَ — айыптайт, кемчилик кылат, тил тийгизет.
• الْمُطَّوِّعِينَ — өз ыктыяры менен садака берүүчүлөр, ыктыярдуу кайрымдуулар.
• جُهْدَهُمْ — күч-кубаты, аракети, колунан келгени.
• فَيَسْخَرُونَ — шылдыңдашат, келеке кылышат.
• سَخِرَ اللَّهُ مِنْهُمْ — Аллах аларды шылдыңдады, башкача айтканда алардын келекесине татыктуу жооп берди.
• عَذَابٌ أَلِيمٌ — кыйноочу, оорутуучу азап.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аят мунафыктардын (эки жүздүүлөрдүн) ыймандуу адамдарга каршы жасаган жоруктарын ачып берет. Алар ыймандуулардын садака берүүсүн ар дайым айыптап, кемсинтүүгө аракет кылышкан. Эгер бай адамдар көп мал-мүлкүн садака кылса, алар аны «көзгө кирүүчүлүк, мактанчаактык» деп айыпташкан. Ал эми жакыр адамдар колунан келген азды-төздү гана садака кылса, аларды шылдыңдап: «Бул аз нерсе эмнеге жарайт?» — деп келеке кылышкан.

Аллах Таала алардын бул жоруктарын жактырбай, алардын өздөрүн шылдыңдады. Башкача айтканда, алардын келекеси, мыскылдары өздөрүнө кайтарылды. Аларга кыяматта кыйноочу, катуу азап даярдалган. Себеби алар ыймандуулардын чын жүрөктөн кылган жакшылыктарын кемсинтүү менен Аллахтын жолундагы аракеттерди шылдыңдашкан.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Ислам дини ар кандай жакшылыкты, атүгүл аз болсо да, чын ыкластан жасалган садаканы жогору баалайт. Байлык же жакырдык эмес, ниеттин тазалыгы маанилүү.
• Башкалардын жакшылыктарын кемсинтүү, шылдыңдоо жана айыптоо — бул жаман мүнөз, ал эки жүздүүлүктүн белгиси. Мусулман адам башкалардын аракетин сыйлап, колдоп, дем бериши керек.
• Аллах Таала адилеттүү. Ким башкаларды шылдыңдаса, ал өзү шылдыңга кабылат. Аллахка эч нерсе жашыруун эмес, ар бир адам өз жоруктары үчүн жооп берет.
• Ыймандуу адамдын азды-төздү садака кылып, колунан келгенин бергени — Аллахтын алдында чоң сооп. Ал эч качан жокко чыгарылбайт.
• Бул аят бизди башкалардын жакшылыктарын баалап, аларга дем берүүгө, ал эми шылдыңдоо, кемсинтүү жана жек көрүү сыяктуу жаман жоруктардан алыс болууга чакырат. Ислам — боорукердик, ынтымак жана өз ара жардамдашуу дини.