توبہ سۈرىسى — ئايەت 79

1) لۇغەت ئىزاھاتى:

• يَلْمِزُونَ: ئەيب تارتىدۇ، مەسخىرە قىلىدۇ، كەمسىتىدۇ.
• الْمُطَّوِّعِينَ: ئۆز ئىختىيارى بىلەن ئارتۇقچە سەدىقە بېرىدىغانلار، خالىس تەبەررۇك قىلغۇچىلار.
• جُهْدَهُمْ: ئۇلارنىڭ كۈچ-قۇۋۋىتى، بارلىق ئىمكانىيىتى، قولىدىن كېلىدىغىنى.
• فَيَسْخَرُونَ: ئۇلار مەسخىرە قىلىدۇ، كۈلكە قىلىدۇ.
• سَخِرَ اللَّهُ مِنْهُمْ: ئاللاھ ئۇلارنى مەسخىرە قىلدى، يەنى ئۇلارنىڭ مەسخىرىسىگە ئوخشاش جازا بەردى.
• عَذَابٌ أَلِيمٌ: قاتتىق ئازاب، رەھىمسىز ئازاب.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەت مۇناپىقلارنىڭ مۇئمىنلەرگە قارىتا قىلغان يامان مۇئامىلىسىنى ئاشكارىلايدۇ. ئۇلار مۇئمىنلەرنىڭ سەدىقە بېرىشىنى ھەرگىز ياقتۇرمىدى. باي مۇئمىنلەر كۆپ مال-مۈلکىنى سەدىقە قىلغاندا، ئۇلار ئۇلارنى "رىيا قىلىۋاتىدۇ، كۆز-كۆز قىلىۋاتىدۇ" دەپ ئەيب تارتىدىغان. نامرات مۇئمىنلەر بولسا قولىدىن كەلگەنچە ئازغىنە نەرسىسىنى سەدىقە قىلغاندا، ئۇلار بۇنىمۇ مەسخىرە قىلىپ: "بۇ ئازغىنە نەرسە نېمە ئىش قىلىدۇ؟ بۇنداق سەدىقىنىڭ نېمە پايدىسى بار؟" دېيىشەتتى. ئۇلارنىڭ مەقسىتى سەدىقە قىلغۇچىلارنى كەمسىتىش ۋە ئۇلارنىڭ ئىخلاسىنى شەك ئاستىغا ئېلىش ئىدى.

ئاللاھ تائالا بۇ مۇناپىقلارنىڭ مەسخىرىسىگە رەددىيە بېرىپ: "ئاللاھ ئۇلارنى مەسخىرە قىلدى" دەيدۇ. يەنى ئۇلار مۇئمىنلەرنى مەسخىرە قىلغانلىقى ئۈچۈن، ئاللاھ ئۇلارنى دۇنيا ۋە ئاخىرەتتە خار قىلىدۇ، ئۇلارنىڭ ھالىغا كۈلۈنىدۇ. ئۇلارغا قاتتىق ۋە رەھىمسىز ئازاب بار، بۇ ئازاب ئۇلارنىڭ كۇفرى ۋە مۇناپىقلىقىنىڭ جازاسىدۇر.

بۇ ئايەتتىن ئالىمىز: سەدىقە قىلىش، ئاز بولسىمۇ، ئاللاھنىڭ دەرگاھىدا قەدىرلىكتۇر. مۇئمىنلەرنىڭ ئىخلاس بىلەن قىلغان ئازغىنە ياخشىلىقىمۇ زايە بولمايدۇ. ئەمما مۇناپىقلارنىڭ مەسخىرىسى ۋە كەمسىتىشى ئۇلارنىڭ دىلىدىكى كۇفرىنى ۋە ھەسەتچىلىكىنى ئاشكارىلايدۇ. شۇڭا ھەر بىر مۇئمىن سەدىقە قىلغاندا، ئاللاھنىڭ رازىلىقىنى كۆزلەپ، كىشىلەرنىڭ مەسخىرىسىدىن قورقماسلىقى كېرەك. ئاللاھ تائالا ھەر قانداق ياخشى ئەمەلنى بىلىدۇ ۋە ئۇنىڭغا ئەڭ ياخشى مۇكاپات بېرىدۇ.