سوره شرح — آیه 3

معانی کلمات:

• أَنقَضَ: سنگین کردن و بار را چنان گران کردن که صدای شکستن از آن شنیده شود؛ کنایه از تحمّل بار سنگین و طاقتفرسا.
• ظَهْرَك: پشت تو؛ کنایه از توان و طاقت انسان.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه میفرماید: همان باری که پشت تو را سنگین کرده بود و تا مرز شکستن و ناتوانی پیش برده بود، از دوش تو برداشتیم. این بار سنگین، همان مسئولیت عظیم رسالت و دعوت به دین خدا و تحمّل آزار و تکذیب قوم بود که بر دوش پیامبر گرامی اسلام صلیاللهعلیهوسلم سنگینی میکرد. خداوند با شرح صدر و گشایش در کار، این بار را سبک ساخت و پیامبر را برای انجام رسالتش توانمند گردانید. این تعبیر نشان میدهد که خداوند نه تنها بار را برداشت، بلکه آن را چنان سبک کرد که گویی هیچ باری بر دوش نبوده است.

فواید و پیامهای آیه:

• خداوند هرگز بندهای را که در راه او سختی میکشد، تنها نمیگذارد و پس از هر سختی، گشایش و آرامش قرار میدهد.
• پیامبر اکرم صلیاللهعلیهوسلم با وجود سنگینی بار رسالت، با توکل بر خدا و شرح صدری که خداوند به او عطا کرد، توانست این مأموریت بزرگ را به انجام برساند؛ پس ما نیز باید در برابر مشکلات زندگی، به خدا توکل کنیم و بدانیم که او یاریدهنده بندگان مخلص خود است.
• این آیه مایه دلگرمی مؤمنان است که اگر در راه حق سختی بکشند، خداوند پاداش آنها را خواهد داد و بارهای سنگین را از دوششان برخواهد داشت.