Худ сүрөсү — Аят 53

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• بَيِّنَةٍ (баййина): ачык-айкын далил, даана белги, күмөнсүз далил.
• تَارِكِي (таарики): таштоочулар, калтыруучулар.
• آلِهَتِنَا (аалихатина): биздин кудайларыбыз, биз сыйынган нерселер.
• عَن قَوْلِكَ (ан каулика): сенин сөзүң үчүн, сенин айтканыңдан улам.
• مُؤْمِنِينَ (муъминин): ыйман келтирүүчүлөр, ишенүүчүлөр, ырастоочулар.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Худ пайгамбардын (алейхи ас-салам) коому ага жооп берип, мындай дешти: «Эй Худ! Сен бизге айтканыңдын чындыгын ырастай турган ачык-айкын далил алып келген жоксуң. Биз сенин сөзүңдүн негизинде өзүбүз сыйынып жүргөн кудайларыбызды таштай турган эмеспиз. Ошондой эле биз сага сенин пайгамбар экениңди ырастап, ишене тургандардан да эмеспиз».

Алар Худ пайгамбардын чакырыгын четке кагып, ага каршы чыгышты. Алар өздөрүнүн жалган кудайларына болгон берилгендигин сактап калууну каалашты жана ага эч кандай далил келбегенин айтып шылтоо кылышты. Чынында, Худ пайгамбар аларга акыйкатты ачык-айкын жеткирген болчу, бирок алар текеберлик жана өжөрлүк кылып, ыйман келтирүүдөн баш тартышты.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана насааттар:

• Бул аят бизге акыйкатты кабыл алууда текеберлик жана өжөрлүк кылуунун канчалык коркунучтуу экенин көрсөтөт. Худ пайгамбардын коому ачык-айкын чакырыкка карабастан, өздөрүнүн жалган ишенимдерин таштабай, акыйкаттан баш тартышты.
• Ислам дини адамды акыл-эс менен ой жүгүртүүгө, далилдерди изилдөөгө чакырат. Ал эми алар далил жок деп шылтоо кылышты, бирок чынында алардын көңүлдөрү акыйкатты кабыл алууга даяр эмес болчу.
• Ар бир адам өзүнүн ишенимин жана ата-бабадан калган салттарын сын көз менен карап, акыйкатты издеши керек. Эгер ата-бабалардын жолу туура эмес болсо, анда ага ээрчүү адамды адашууга алып барат.
• Пайгамбарлардын чакырыгы ар дайым акыйкаттыкка жана жакшылыкка негизделген. Аларга каршы чыгуу адамдын өзүнө зыян алып келет.
• Бул окуя бизге сабырдуу болууну жана акыйкатты жеткирүүдө улантууну үйрөтөт. Худ пайгамбар өз коомунун каршылыгына карабастан, Аллахтын буйругун жеткирүүнү улантты.
• Ислам дини — акыйкат дини. Ал адамды жалган кудайларга сыйынуудан, адашуудан куткарып, жалгыз Аллахка багыттайт. Бул аят аркылуу биз акыйкаттын дайыма ачык экенин жана ага жетүү үчүн чын жүрөктөн изденүү керектигин түшүнөбүз.