ہود سۈرىسى — ئايەت 59

1) لۇغەت ئىزاھاتى:

• جَحَدُوا: ئىنكار قىلدىلار، يەنى بىلىپ تۇرۇپ ئىنكار قىلىپ، تەستىقلىمىدىلار.
• جَبَّارٍ: زوراۋان، ھەقنى قوبۇل قىلمايدىغان مۇتەكەببىر كىشى.
• عَنِيدٍ: ھەقكە قارشى تۇرۇپ، ئۆجەللىك بىلەن خىلاپلىق قىلغۇچى.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەتتە ئاللاھ تائالا ئاد قەۋمىنىڭ ئاقىۋىتىنى بايان قىلىپ، ئۇلارنىڭ ھالاك بولۇشىدىكى سەۋەبلەرنى ئوتتۇرىغا قويىدۇ. ئۇلارنىڭ ئۆيلىرى، قەبرىلىرى ۋە خارابە ئىزلىرى ھازىرمۇ كۆرۈنۈپ تۇرۇپ، ئىبرەت ئېلىشقا تېگىشلىك بىر ئەسەر بولۇپ قالدى.

ئاد قەۋمى پەرۋەردىگارىنىڭ ئايەتلىرىنى، يەنى ئۇنىڭ بىرلىكىگە ۋە پەيغەمبەرلىرىنىڭ ھەقلىقىغا دالالەت قىلىدىغان ئالامەتلەرنى بىلىپ تۇرۇپ ئىنكار قىلدى. ئۇلار پەقەت بىر پەيغەمبەر ھۇد ئەلەيھىسسالامنى ئىنكار قىلغان بولسىمۇ، ئەمەلىيەتتە بارلىق پەيغەمبەرلەرنى ئىنكار قىلغانغا باراۋەر بولدى. چۈنكى پەيغەمبەرلەرنىڭ ھەممىسى بىر ئاساسىي ئەقىدە — ئاللاھنى بىرلەش ۋە ئىتائەت قىلىش ئۈچۈن كەلگەن. بىر پەيغەمبەرنى ئىنكار قىلىش، ئەسلىدە پەيغەمبەرلىك ئىنستىتۇتىنى ئىنكار قىلىش دېگەنلىكتۇر.

ئۇلار ئاللاھقا ئىتائەت قىلىشنى تەرك ئېتىپ، ئەكسىچە ھەقنى قوبۇل قىلمايدىغان، تەكەببۇرلۇق ۋە ئۆجەللىك بىلەن ھەقكە قارشى تۇرىدىغان زوراۋان باشلىقلىرىنىڭ ئەمرىگە ئەگەشتى. ئۇلارنىڭ ئەقىللىق كىشىلىرى ۋە ئاممىسى بۇ زوراۋانلارنىڭ ئارقىسىدىن ئەگىشىپ، ھەقىقەتنى قوبۇل قىلماي ھالاكەت يولىغا مېڭىشتى.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئىنكار ۋە تەكەببۇرلۇق ئىنساننى ھالاكەتكە ئېلىپ بارىدۇ. ئاللاھنىڭ ئايەتلىرىنى تەستىق قىلىش، پەيغەمبەرلەرگە ئەگىشىش ۋە ھەقكە ئىتائەت قىلىش بولسا نىجاتلىق يولىدۇر. ئەي مۇئمىن قېرىنداشلار! كېلىڭلار، بىز ئاد قەۋمىنىڭ ئاقىۋىتىدىن ئىبرەت ئېلىپ، ئاللاھنىڭ ئايەتلىرىگە قۇلاق سېلىپ، پەيغەمبەرلەرنىڭ يولىغا ئەگىشەيلى. ھەقكە قارشى تۇرىدىغان زوراۋانلارغا ئەمەس، بەلكى ئاللاھ ۋە ئۇنىڭ رەسۇلىنىڭ كۆرسەتمىسىگە ئەمەل قىلايلى. شۇنداق قىلساق، دۇنيا ۋە ئاخىرەتتە ئازابتىن قۇتۇلۇپ، جەننەت نېئمەتلىرىگە ئېرىشىمىز.