سوره یوسف — آیه 86

معانی واژگان:

• بَثّ: شدیدترین اندوه و غمی که انسان تاب تحمل آن را ندارد و ناگزیر آن را بر زبان میآورد یا ابراز میکند.
• حُزن: اندوه و غمِ عمیق و سنگین.

تفسیر آیه:

هنگامی که فرزندان یعقوب (علیهالسلام) از پدرشان خواستند که از اندوه و ناراحتی خود دست بردارد و او را به خاطر گریههای فراوان بر یوسف سرزنش کردند، یعقوب در پاسخ آنان فرمود: «من شکایت و گلایهی خود را از این اندوهِ طاقتفرسا و غمِ سنگین، تنها به درگاه خداوند میبرم و نه به نزد هیچکس دیگر؛ زیرا اوست که برطرفکنندهی گرفتاریها و سختیهاست و تنها او میتواند گشایش و فرج را بر من نازل کند. من از لطف، رحمت و عنایت خداوند چیزهایی میدانم که شما نمیدانید؛ من یقین دارم که یوسف زنده است و خوابی که او در کودکی دیده بود (که خورشید و ماه و ستارگان بر او سجده میکنند) بهزودی تحقق خواهد یافت و خداوند ما را پس از این همه رنج و فراق، در کنار یکدیگر جمع خواهد کرد. من به فضل و کرم الهی و اجابت دعای مضطران و پاداش صابران آگاهم، اما شما از این حقایق بیخبرید.»

فواید و پیامهای آیه:

• اخلاص در دعا و نیایش: انسان در سختیها و گرفتاریها باید تنها به خداوند پناه ببرد و شکایت خود را فقط به درگاه او ببرد، نه اینکه به بندگان خدا شکایت کند؛ زیرا تنها اوست که گشایشدهندهی مشکلات است.
• امیدواری در سختترین لحظات: یعقوب (علیهالسلام) با وجود سالها فراق و اندوه، امید خود را به رحمت الهی از دست نداد و به آیندهی روشن ایمان داشت. این درس بزرگی است که هیچگاه از رحمت خدا ناامید نشویم.
• علم و یقین به لطف خدا: مؤمن واقعی میداند که خداوند برای هر گرفتاری، گشایشی قرار داده است و این آگاهی، دل او را آرام و استوار میسازد.
• صبر و پایداری در برابر بلا: این آیه نشان میدهد که صبر به معنای انکار غم نیست، بلکه به معنای شکایت نبردن به غیر خدا و توکل بر او در برابر سختیهاست.