Ан-Нахль сүрөсү — Аят 56

1. Сөздөрдүн мааниси:

• وَيَجْعَلُونَ — алар бөлүп беришет, белгилешет.
• لِمَا لَا يَعْلَمُونَ — эч нерсе билбеген нерселерге (буттарга, айкелдерге).
• نَصِيبًا — үлүш, бөлүк.
• رَزَقْنَاهُمْ — Биз (Аллах) аларга ырыскы кылган нерселерден.
• تَاللَّهِ — Аллах менен ант, Аллахтын аты менен касам.
• لَتُسْأَلُنَّ — силер сөзсүз суралатсыңар, жооп бересиңер.
• تَفْتَرُونَ — ойлоп таап, жалгандан ойлоп чыгарып жаткан нерселериңер.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала мушриктердин ыплас жоруктарынын бирин ачыктап берүүдө. Алар өздөрү жасаган айкелдерге, буттарга — ал эми алар эч нерсе билбейт, пайда да, зыян да келтире албайт — Аллах берген ырыскы-байлыктан белгилүү бир үлүштү бөлүп беришчү. Муну алар Аллахка жакындашуу үчүн эмес, тескерисинче, ошол жансыз буттарга жакындашуу жана аларды ыраазы кылуу максатында жасашчу. Бул алардын акылсыздыгынын жана адашуусунун далили: өздөрү жараткан, эч нерсеге кудуретү жетпеген нерселерге Аллахтын ырыскысынан үлүш ыйгарышат.

Андан соң Аллах Таала улуу ант ичип, аларга эскертүү берет: «Аллах менен ант, силер кыямат күнү сөзсүз суралатсыңар». Эмне жөнүндө суралат? Алардын дүйнөдө ойлоп таап, жалгандан кудай кылып алган нерселери, «булар кудайлар, буларга үлүш бөлүү керек» деген жалган сөздөрү жөнүндө жооп бересиңер. Ошол күнү алардын жалган кудайлары аларга эч кандай жардам бере албайт, тескерисинче, алардын адашуусу ачык-айкын болуп, жазасын тартышат.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана насааттар:

• Аллахтын ырыскысына ыраазы болуу: Бардык байлык, дүйнө-мүлк — Аллахтын берген ырыскысы. Аны Аллах жолунда, чындык жолунда сарптоо керек, жалган кудайларга, буттарга эмес.
• Жалгандан сактануу: Кимдир бирөөнү Аллахка шерик кылып, ага үлүш бөлүп берүү — чоң адашуу. Аллахтын атынан жалган сүйлөө, «бул кудай, бул ыйык» деп ойлоп табуу — кыяматта жообу сурала турган оор күнөө.
• Кыямат күнүндөгү жооп берүүнү эстен чыгарбоо: Ар бир адам өз иш-аракети үчүн, айткан сөзү үчүн жооп берет. Ошондуктан дүйнөдө жакшылык кылып, чындыкты кармоо керек.
• Исламдын туура жолу: Ислам адамды бир Аллахка гана сыйынууга, Ага гана ырыскы үлүшүн бөлүүгө, Ага гана жалбарууга чакырат. Бул — акылга жана табиятка шайкеш келген туура жол.
• Курандын насааты: Куран бизди адашуудан сактап, акыйкат жолго багыттайт. Андагы ар бир аят — адамзат үчүн эскертүү жана ырайым.