Nahl surasi — Oyat 79

Kalimalarning ma’nolari:

• مُسَخَّرَاتٍ — bo‘ysundirilgan, o‘z ixtiyoriga qo‘yilmagan holda Allohning amriga bo‘ysundirilgan holda parvoz qilishga moyil qilingan.
• جَوِّ السَّمَاءِ — osmon bilan yer o‘rtasidagi bo‘shliq, havo fazosi.
• مَا يُمْسِكُهُنَّ — ularni (qushlarni) ushlab turuvchi narsa yo‘q, faqat Alloh ushlab turadi.

Tafsir:

Mushriklar va inkor etuvchilar o‘z ko‘zlari bilan qushlarning osmonu fazoda parvoz qilishini ko‘rmaydilarmi? Ular Alloh tomonidan bo‘ysundirilgan holda, qanotlarini yozib-yig‘ib, havoda suzib yuradilar. Ularni yerga qulab tushishdan ushlab turuvchi hech kim yo‘q, faqatgina qudratli Allohdir. U ularga qanot berdi, havoni ular uchun mos qildi va ularning tabiatiga parvoz qilishni ilhom qildi. Ana shu qushlarning osmonda uchishi va ularning yiqilmasdan turishi — Allohning buyuk qudratiga va hikmatiga aniq dalildir. Bu dalillardan faqat chin dildan iymon keltirgan qavmgina saboq oladi, chunki ular ko‘rgan har bir narsadan Allohning qudratini anglaydilar va e’tibor bilan fikr yuritadilar.

Foydalar:

• Ushbu oyat bizni atrofimizdagi tabiat hodisalariga chuqur nazar tashlashga va ulardagi Allohning qudratini ko‘rishga undaydi. Qushlarning parvoz qilishi oddiy holatdek tuyulsa-da, aslida u buyuk mo‘jizadir.
• Alloh taolo har bir maxluqotni ehtiyojiga qarab yaratgan va unga mos imkoniyatlar bergan. Bu esa Allohning rahmati va hikmatining kengligini ko‘rsatadi.
• Iymonli inson har bir narsadan saboq oladi va Allohga bo‘lgan ishonchi yanada mustahkamlanadi. Iymon — bu ko‘z bilan ko‘rilgan narsalardan ham, aql bilan anglanadigan dalillardan ham oziqlanadigan nurdir.
• Ushbu oyat insonni tafakkurga, o‘ylashga va tabiatdagi go‘zalliklar ortidagi qudratni anglashga chorlaydi. Bu esa insonni Yaratganga yaqinlashtiradi va qalbini hikmat bilan to‘ldiradi.