Аль-Исра сүрәсе — Аять 57

Сүзләрнең мәгънәләре:

• يَدْعُونَ — чакыралар, дога кылып өндиләр (мәгънәдә: аларга табыналар, аларны Илаһ урынына чакыралар).
• يَبْتَغُونَ — эзлиләр, телиләр, тырышалар.
• الْوَسِيلَةَ — якынлык, юл, Аллаһыга якынайтучы амал.
• أَيُّهُمْ أَقْرَبُ — кайсылары Аллаһыга якынрак (дип бәйге кылалар).
• مَحْذُورًا — куркыныч, сакланырга тиеш булган нәрсә.

Аять тәфсире:

Әйә, син, ий Мухәммәд, мөшрикләрнең Аллаһыдан башка чакырган нәрсәләре — пәйгамбәрләр, изге кешеләр һәм фәрештәләр — үзләре дә Аллаһының колларыдыр. Алар үз Раббиларына якынайтучы юлны эзлиләр, ягъни Аңа якынрак булу өчен изге гамәлләр кылып тырышалар. Алар үзара бәйгеләшәләр: кайсылары Аллаһыга якынрак булыр икән, дип. Алар Аның рәхмәтенә өмет итәләр һәм Җәзасыннан куркалар. Чөнки алар — Аллаһының бөеклеген һәм кодрәтен белгән затлар. Әгәр алар үзләре Аллаһыдан куркып, Аның ґәзабыннан сакланырга тырышсалар, ничек инде аларны Аллаһыга тиңдәш итеп табынырга мөмкин?! Ий Мухәммәд, син аларга әйт: Аллаһының ґәзабы — бик куркыныч, һәркем аннан сакланырга тиеш. Хәтта фәрештәләр һәм пәйгамбәрләр дә, аларның югары дәрәҗәләренә карамастан, Аллаһының ґәзабыннан куркалар. Бу ґәзаб — көферлек һәм ширек кылучылар өчен бик авыр һәм куркынычтыр.

Аятьтән алынган файдалар:

1. Аллаһыдан башкага табыну — бөтенләй юк нәрсәгә табынуга тиң. Чөнки алар чакырган затлар үзләре дә Аллаһыга мохтаҗ коллардыр.
2. Аллаһыга якынлык — аның рәхмәтенә өмет итеп, ґәзабыннан куркып, изге гамәлләр кылу белән генә була. Бу — һәр мөселман өчен үрнәк.
3. Кеше үзенең гамәлләрендә тәкәбберлектән ерак булырга тиеш. Хәтта иң олы затлар — пәйгамбәрләр һәм фәрештәләр — Аллаһыдан куркалар, димәк, безнең өчен дә Аның ґәзабыннан курку — иманның мөһим өлеше.
4. Өмет һәм курку арасында тору — мөэминнең гомер буе дөрес юлда йөрүенә ярдәм итә. Рәхмәткә өмет итү — күңелне җылыта, ґәзаптан курку — гөнаһлардан саклый.
5. Бу аять мөшрикләрнең ялгышлыгын ачык күрсәтә: алар үзләре Аллаһыдан куркып яшәгән изге затларны Илаһ урынына куялар. Бу — зур наданлык һәм адәм баласын туры юлдан яздыручы бөек хата.