Isro surasi — Oyat 57

Kalimalarning ma'nolari:

• الْوَسِيلَةَ — Allohga yaqinlashtiradigan yo'l, amal.
• مَحْذُورًا — Undan qattiq qo'rqiladigan, hazar qilinadigan narsa.

Tafsir:

Mushriklar Allohni qo'yib, ba'zi zotlarga — payg'ambarlarga, solih bandalarga va farishtalarga iltijo qiladilar, ularni Alloh oldida shafoatchi deb biladilar. Holbuki, o'sha zotlarning o'zlari ham Allohning bandalaridir. Ular Robbilariga yaqinlashish uchun vasila — ya'ni solih amallar orqali qurbat izlaydilar. Ular orasida Allohga eng yaqin bo'lish uchun o'zaro musobaqalashadilar. Ular Allohning rahmatidan umidvor bo'lib, azobidan qo'rqadilar. Zero, Alloh taoloning azobi shunday azobki, undan har bir inson — hatto eng yaqin farishta va payg'ambarlar ham hazar qiladilar. Bu azobdan boshqa hech kimni panohiga oladigan va undan qutqaradigan zot yo'q.

Foydalar:

1. Allohdan boshqaga iltijo qilish va ularni vasita qilib chaqirish — shirkdir. Chunki eng ulug' zotlar — payg'ambarlar va farishtalar ham o'zlari Allohga muhtojdirlar.
2. Allohga yaqinlashishning yagona yo'li — solih amallar va ibodatlardir. Har bir inson o'z amali bilan Allohga yaqin bo'lishga intilishi kerak.
3. Mo'min kishining qalbida doim ravishda ikki tuyg'u bo'lishi lozim: Allohning rahmatidan umidvorlik va azobidan qo'rquv. Ana shu ikki tuyg'u insonni to'g'ri yo'lda sobit qiladi.
4. Allohning azobi juda og'ir va qattiqdir. Shuning uchun har bir bandasi undan qo'rqib, gunohlardan saqlanishi va tavbaga shoshilishi kerak.
5. Alloh taolo o'z bandalariga mehribonligini shunda ko'rsatadiki, U azobidan ogohlantirib, rahmatiga umidvor qiladi. Bu esa bandalarning Unga bo'lgan muhabbatini oshiradi.