Maryam surasi — Oyat 59

Kalimalarning ma'nolari:

• "Xalaf" — yomon avlod, o'rinbosar bo'lib kelgan yomon kishilar.
• "Ado'u" — yo'qotdilar, zoyi qildilar, tark etdilar.
• "Shahavot" — nafsning ko'ngil istagan narsalari, ayniqsa harom ishtiyoqlar.
• "G'oyyan" — halokat, ziyon, adashish va jahannamdagi bir vodiyni anglatadi.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo o'zlaridan oldin o'tgan payg'ambarlar va solih bandalardan keyin kelgan yomon avlod haqida xabar bermoqda. Ular o'zlaridan oldingi yaxshi insonlarning o'rnini egallagan bo'lsalar-da, ularning yo'lidan bormadilar. Bu yomon avlod namozni zoyi qildilar — ya'ni uni butunlay tark etdilar yoki vaqtini kechiktirib, ruknlari va shartlarini buzib, lozim darajada ado etmadilar. Shuningdek, ular nafsining harom istaklari va shahvoniy mayllariga ergashdilar, gunoh va ma'siyatlarga berildilar. Bunday kishilar oxiratda yomon oqibatga duchor bo'ladilar — ular jahannamdagi "G'ay" deb atalgan, o'ta qattiq issiqligidan hatto jahannamning boshqa vodiylari ham panoh so'raydigan azobli joyga tashlanadilar. Bu ularning dunyoda qilgan amallarining adolatli jazosidir.

Oyatdan olinadigan saboqlar:

• Namoz Islom dinining ustuni bo'lib, uni tark etish yoki lozim darajada ado etmaslik insonni halokatga yetaklaydi.
• Yaxshi avlodning o'rnini egallagan yomon avlod — bu ummatning tanazzulga yuz tutishining eng katta belgisidir.
• Nafsning shahvoniy istaklariga ergashish insonni to'g'ri yo'ldan adashtiradi va oxiratda azobga sabab bo'ladi.
• Har bir inson o'zidan keyingi avlodga yaxshi namuna bo'lishga intilishi kerak, chunki bizning amallarimiz keyingilarga ta'sir qiladi.
• Alloh taolo bandalarini ogohlantirib, to'g'ri yo'lga qaytarishni istaydi — bu Uning rahmatining belgisidir.