સૂરા અલ-બકરા — આયત 242

શબ્દોની સમજૂતી:

• كَذَٰلِكَ (કઝાલિક): આ પ્રમાણે, આ રીતે — એટલે કે જે રીતે અગાઉની આયતોમાં સ્પષ્ટતા કરવામાં આવી તે જ રીતે.
• يُبَيِّنُ (યુબય્યિનુ): સ્પષ્ટ કરે છે, સમજાવે છે, વિસ્તારપૂર્વક બતાવે છે.
• آيَاتِهِ (આયાતિહી): તેની આયતો, તેના આદેશો, તેની નિશાનીઓ અને તેના ધારાવિધાનો.
• لَعَلَّكُمْ (લઅલ્લાકુમ): જેથી તમે, આશા છે કે તમે.
• تَعْقِلُونَ (તઅકિલૂન): સમજો છો, વિચારો છો, અકલથી કામ લો છો.

આયતનો તફસીર:

અલ્લાહ તઆલા આ આયતમાં જણાવે છે કે જે રીતે અગાઉ વારસાઈ અને સ્ત્રીઓ સંબંધિત ધારાવિધાનો સ્પષ્ટ રીતે બતાવવામાં આવ્યા, તે જ પ્રમાણે અલ્લાહ તઆલા તેના બંદાઓ માટે તેની આયતો — એટલે કે તેની હદો, આદેશો અને ધારાવિધાનો — ખૂબ જ સ્પષ્ટતાથી સમજાવે છે. અલ્લાહ તઆલા આ બધું એટલા માટે સ્પષ્ટ કરે છે જેથી બંદાઓ તેને સમજી શકે, વિચારી શકે અને તેના પર અમલ કરી શકે. જ્યારે માણસ અલ્લાહના આદેશોને સમજીને તેના પર અમલ કરે છે, ત્યારે તેને દુનિયા અને આખિરત બંનેમાં ભલાઈ પ્રાપ્ત થાય છે. આ આયત એ વાતનો સંકેત આપે છે કે અલ્લાહ તઆલાના ધારાવિધાનો માનવજાતિની ભલાઈ માટે જ છે, અને તેને સમજવા માટે અકલ (બુદ્ધિ) નો ઉપયોગ કરવો જોઈએ.

આ આયતમાંથી શીખવા મળતા ફાયદા:

1. અલ્લાહ તઆલા તેના બંદાઓને ખૂબ જ પ્રેમ કરે છે, તેથી તે તેના આદેશોને વારંવાર અને સ્પષ્ટ રીતે સમજાવે છે, જેથી કોઈ બહાનું ન બાકી રહે.
2. ઇસ્લામ એ સમજણ અને વિચારનો ધર્મ છે — તે આંખ મીંચીને અનુસરવાની વાત નથી કરતો, પરંતુ અકલથી સમજીને અમલ કરવાની વાત કરે છે.
3. અલ્લાહના ધારાવિધાનોમાં જ માનવજાતિની સાચી ભલાઈ અને સફળતા છુપાયેલી છે — દુનિયામાં પણ અને આખિરતમાં પણ.
4. જે વ્યક્તિ અલ્લાહની આયતોને સમજીને તેના પર અમલ કરે છે, તેને બંને જહાનની ભલાઈ મળે છે — આ એક મોટી ખુશખબરી છે.
5. આ આયત આપણને શીખવે છે કે દરેક આદેશને ધ્યાનથી સમજવો જોઈએ અને પછી તેના પર અમલ કરવો જોઈએ, કારણ કે અલ્લાહે આ આયતો આપણને સમજવા અને અમલ કરવા માટે જ ઉતારી છે.