Сураи Аль-Бакара — Оят 65

1. Маънои калимаҳое, ки ба шарҳ ниёз доранд:

• اعْتَدَوْا: аз ҳад гузаштанд, таҷовуз карданд.
• السَّبْت: рӯзи шанбе, ки ба яҳудиён таъзими он фарз буд ва шикор дар он ҳаром гардида буд.
• قِرَدَةً: маймунҳо.
• خَاسِئِين: хоршудагон, рондашудагон, дур аз раҳмати Худо.

1. Тафсири оят:

Худованд ба яҳудиёни замони Пайғамбар (с) хитоб мекунад, ки шумо албатта хабар ва ҳодисаи гузаштагони худро медонед — он гурӯҳе, ки дар рӯзи шанбе аз ҳад гузаштанд. Худо бар онҳо таъзими рӯзи шанберо фарз карда буд ва шикор дар он рӯз ҳаром буд. Аммо онҳо бо ҳилаву найранг ин амрро вайрон карданд: шабакаҳоро пеш аз рӯзи шанбе мегузоштанд ва моҳиро рӯзи якшанбе мебароварданд, то ки зоҳиран гунoҳ накарда бошанд. Вақте ки онҳо ин ҳиларо карданд ва ба амри Худо итоат накарданд, Худованд онҳоро ба маймунҳои хоршудаву рондашуда табдил дод. Ин ҷазо барои он буд, ки онҳо бо найранг ба ҳаром даст ёфтанд ва аз ҳудуди Худо гузаштанд. Калимаи «кун» дар ин оят амри таквинӣ аст, яъне фармони Худо барои табдил додани онҳо ба маймун, ва ин кор ба қудрати бепоёни Худо ба осонӣ сурат гирифт.

1. Фоидаҳое, ки аз ин оят ба даст меояд ва одамонро ба Ислом ва Қуръон меҳрубон мекунад:

• Ин оят нишон медиҳад, ки Худованд одил аст ва ҳеҷ гуноҳе бе ҷазо намемонад, аммо ҳамзамон дарҳои тавбаро барои бандагонаш боз мегузорад.
• Ҳилаву найранг дар дин ҷоиз нест; инсон набояд бо роҳҳои фиребкорона ба ҳаром даст ёбад, зеро Худо аз ниятҳои пинҳонӣ огоҳ аст.
• Қуръон ҳодисаҳои воқеии таърихиро нақл мекунад, то мардум аз сарнавишти гузаштагон ибрат гиранд ва аз роҳи онҳо дурӣ ҷӯянд.
• Ин оят далели қудрати мутлақи Худованд аст, ки метавонад ҳар чизро ба ҳар чиз табдил диҳад; ин боиси афзун шудани имон ва таваккул ба Худо мегардад.
• Ислом дини ростӣ ва покизагӣ аст; он моро ба роҳи рост ҳидоят мекунад ва аз фиребу макр дур медорад, то ки дар дунё ва охират сарбаланд бошем.