سوره انبیا — آیه 13

معانی کلمات:

• تَرْکُضُوا: فرار کنید، سراسیمه بدوید.
• أُتْرِفْتُمْ: نعمت‌ها و خوشگذرانی‌ها به شما داده شده بود؛ متنعّم شده بودید.
• مَسَاکِنِکُمْ: خانه‌ها و کاخ‌های باشکوه شما.
• تُسْأَلُونَ: از شما پرسیده شود (به صورت تمسخر و استهزاء).

تفسیر آیه:

هنگامی که عذاب الهی بر آنان نازل شد و فرشتگان عذاب آنان را در برگرفتند، به آنان ندا داده شد که: «فرار نکنید و نگریزید! به سوی همان نعمت‌ها و خوشگذرانی‌هایی که در دنیا به شما داده شده بود و به سوی خانه‌ها و کاخ‌های مجلّلی که در آن‌ها زندگی می‌کردید، بازگردید؛ شاید از دنیای خود چیزی از شما خواسته شود.» این سخن، از روی تمسخر و استهزاء به آنان گفته شد؛ زیرا آنان در دنیا به مال و منال و لذت‌های زودگذر دل بسته بودند و از یاد خدا و فرمان او غافل شده بودند. آنان در آن لحظهٔ هولناک، نه توان بازگشت به دنیا را داشتند و نه عذاب الهی آنان را رها می‌کرد؛ پس این ندا، سرزنشی بود بر آنان که چرا در دنیا از این نعمت‌ها برای آخرت خود توشه برنگرفتند و به جای شکرگزاری، کفران نعمت کردند.

فواید و پیام‌های آیه:

• دلبستگی به نعمت‌های مادی و لذت‌های دنیوی، انسان را از یاد خدا غافل می‌کند و در لحظهٔ نزول عذاب، هیچ سودی برای او ندارد؛ پس باید از این نعمت‌ها در راه رضای الهی و توشه‌برداری برای آخرت استفاده کرد.
• تمسخر و استهزاء الهی نسبت به کافران، نشانهٔ شدت خشم و خواری آنان در برابر پروردگار است؛ بنابراین، مؤمن باید همواره از غرور و تکبر در برابر نعمت‌ها بپرهیزد و شکرگزار باشد.
• این آیه هشداری است برای همهٔ انسان‌ها که زندگی دنیا با تمام زیبایی‌هایش، پایدار نیست و عاقبت، بازگشت به سوی خداست؛ پس عاقل کسی است که پیش از فرا رسیدن مرگ، به اصلاح اعمال خود بپردازد و از فرصت‌های دنیا برای سعادت ابدی بهره ببرد.