سوره انبیا — آیه 14

معانی کلمات:

• یا ویلنا: یعنی «ای هلاک و نابودی ما!» — این جمله برای ابراز شدت اندوه و پشیمانی در برابر مصیبت و عذاب است.
• ظالمین: ستمکاران به خود، به سبب کفر و گناه.

تفسیر آیه:

هنگامی که عذاب الهی بر آنان نازل شد و هلاکت و نابودی را با چشم خود دیدند، هیچ پاسخی جز اعتراف به گناهانشان نداشتند. آنان با نهایت ندامت و حسرت فریاد زدند: «ای وای بر ما! به راستی که ما ستمکار بودیم» — یعنی با کفر ورزیدن به خداوند و تکذیب پیامبران، به خود ظلم کردیم و سزاوار این عذاب شدیم. این اعتراف در حالی بود که دیگر سودی نداشت و درِ توبه بسته شده بود؛ زیرا عذاب الهی فرا رسیده بود و فرصت بازگشت از میان رفته بود.

فواید و پیامهای آیه:

1. اعتراف به گناه، نشانه ایمان فطری است: حتی کافران و ستمکاران نیز در لحظه نزول عذاب، به ظلم خود اعتراف میکنند؛ این نشان میدهد که وجدان انسانی، حق را میپذیرد، اما پذیرش دیرهنگام سودی ندارد.
2. هشدار درباره غفلت از عذاب الهی: انسان نباید چنان در گناه غرق شود که یاد عذاب خدا را فراموش کند؛ زیرا پشیمانی در آن لحظه، نه تنها سودی ندارد، بلکه حسرت را دوچندان میکند.
3. اهمیت توبه زودهنگام: این آیه مسلمانان را ترغیب میکند که پیش از فرا رسیدن مرگ و عذاب، به درگاه خداوند بازگردند و از گناهان خود توبه کنند؛ چرا که توبه قبل از نزول عذاب پذیرفته است، اما پس از آن، تنها حسرت و ندامت باقی میماند.
4. عدالت الهی: این صحنه نشان میدهد که خداوند در عذاب خود عجله نمیکند و به بندگان مهلت میدهد، اما وقتی عذاب فرا رسد، هیچ چیز نمیتواند آن را دفع کند؛ پس بندگان باید از این فرصت برای اصلاح خود استفاده کنند.