Аль-Анбия сүрөсү — Аят 4

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

— «رَبِّي»: Раббим, башкаруучум, тарбиялоочум — Аллах Таала.

— «يَعْلَمُ الْقَوْلَ»: Сөздү билет — айтылган ар кандай сөздү жана сүйлөөнү билет дегенди билдирет.

— «السَّمِيعُ»: Угуучу — бардык үндөрдү, сыбырларды жана жашыруун сүйлөшүүлөрдү угат.

— «الْعَلِيمُ»: Билүүчү — бардык нерсени кемчиликсиз билет.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Пайгамбар (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) ага каршы сүйлөгөн адамдарга жооп берип, өз ишин Раббисине тапшырды. Ал айтты: «Менин Раббим асмандагы жана жердеги бардык сөздү билет». Башкача айтканда, силер жашырып сүйлөгөн сөздөрүңөрдү, ичиңердеги ойлоруңарды жана айткан сөздөрүңөрдү Аллах Таала толук билет. Ага эч нерсе жашыруун эмес. Ал силердин бардык сөздөрүңөрдү угат, абалдарыңарды жана кылган иштериңерди билет. Жакында силерге ушул иштериңер үчүн жооп бересиңер. Бул аятта аларга эскертүү жана коркутуу бар: Аллахтан эч нерсе жашырылбайт, ошондуктан жаман сөздөрдөн жана иштерден сак болуу керек.

1. Бул аяттан алынуучу пайдалар жана Исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

— Аллах Таала бардык нерсени угат жана билет. Бул бизге ар дайым жакшы сөз сүйлөөгө, жаман сөздөн жана жашыруун күнөөлөрдөн алыс болууга түрткү берет.

— Аллахтын угуучу жана билүүчү сыпаттары бизди Ага жакындатат: биз дуба кылганда, сыбырлап сүйлөгөндө да Аллах бизди угат жана билет. Бул бизге сооротуу жана үмүт берет.

— Ислам дини адамды ачык-айкындыкка, чынчылдыкка жана жоопкерчиликке чакырат. Ар бир сөзүбүз жана ишибиз үчүн жооп берерибизди эстен чыгарбайлы.

— Бул аят бизге Аллахтын ырайымын жана адилеттигин эскертет: Ал кылган жакшылыктарыбызды да, жамандыктарыбызды да билет жана аларга жараша сыйлык же жаза берет. Ошондуктан жакшылык кылууга шашылганыбыз оң.

— Куранды окуп, анын маанисин түшүнүү аркылуу биз Аллахтын улуулугун жана даанышмандыгын тереңирээк тааныйбыз. Бул биздин ишенимибизди бекемдеп, Исламга болгон сүйүүбүздү арттырат.