انبیاء سۈرىسى — ئايەت 4

1) لۇغەت ئىزاھاتى:

• رَبِّي: پەرۋەردىگارىم، يەنى مېنى يارىتىپ تەربىيە قىلغۇچى ئاللاھ تائالا.
• يَعْلَمُ الْقَوْلَ: ھەر قانداق سۆزنى بىلىدۇ، دېگەن مەنىدە.
• السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ: ئاسمان ۋە زېمىن، يەنى پۈتۈن مەخلۇقاتات دۇنياسى.
• السَّمِيعُ: ھەممە ئاۋازنى ئاڭلىغۇچى.
• الْعَلِيمُ: ھەممە ئىشنى بىلگۈچى.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەتتە ئاللاھ تائالا پەيغەمبەر مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامنىڭ مۇشرىكلارغا بەرگەن جاۋابىنى بايان قىلىدۇ. ئۇلار پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامغا "سېنىڭ ئېيتقانلىرىڭنى بىز ئاڭلىمايمىز، سەن بىزگە يالغان سۆزلەۋاتىسەن" دەپ قارشىلىق قىلغاندا، پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالام ئۇلارغا: "مېنىڭ پەرۋەردىگارىم ئاسمان ۋە زېمىندىكى ھەر قانداق سۆزنى بىلىدۇ، ئۇ ھەممە ئاۋازنى ئاڭلاپ، ھەممە ئىشنى بىلىپ تۇرىدۇ" دەپ جاۋاب بەردى.

بۇ ئايەت ئىككى مۇھىم نۇقتىنى ئوتتۇرىغا قويىدۇ:

بىرىنچىدىن: ئاللاھ تائالانىڭ ئىلمى چەكسىز. ئۇ ئاسماندىكى ۋە زېمىندىكى ھەر قانداق سۆزنى، ھەتتا كىشىلەر يوشۇرۇن ئېيتقان سۆزلەرنىمۇ بىلىدۇ. بۇ كىشىلەرگە بىر ئەسكەرتىش: ئۇلارنىڭ ھەر قانداق سۆزى ۋە ھەرىكىتى ئاللاھنىڭ ئىلمىدە خاتىرىلىنىپ تۇرىدۇ.

ئىككىنچىدىن: ئاللاھ تائالا ھەممە ئاۋازنى ئاڭلىغۇچى ۋە ھەممە ئىشنى بىلگۈچىدۇر. بۇ كىشىلەرنى ئاگاھلاندۇرىدۇكى، ئۇلارنىڭ ھەر قانداق سۆزى ۋە ھەرىكىتىگە قارىتا ھېساب بېرىشى كېرەك. ئاللاھ تائالا ئۇلارنىڭ قىلغان ئىشلىرىغا قاراپ مۇكاپات ياكى جازا بېرىدۇ.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئاللاھ تائالا ھەر ۋاقىت بىزنى كۆزىتىپ تۇرىدۇ، شۇڭا بىز ھەر قانداق سۆز ۋە ھەرىكىتىمىزدە ئاللاھنىڭ رازىلىقىنى كۆزلەشىمىز، ياخشى سۆزلەرنى ئېيتىشىمىز ۋە ياخشى ئىشلارنى قىلىشىمىز كېرەك. بۇ ئايەت يەنە بىزگە ئاللاھ تائالانىڭ رەھىم-شەپقىتى ۋە ئادالىتىنى ئەسكەرتىدۇ: ئۇ بىزنىڭ ھەر قانداق ياخشى ئىشىمىزنى بىلىدۇ ۋە مۇكاپاتلايدۇ، ھەر قانداق يامان ئىشىمىزنىمۇ بىلىدۇ ۋە جازالايدۇ. شۇڭا بىز ھەر ۋاقىت ئاللاھقا تەۋبە قىلىپ، ئۇنىڭ رەھىمىگە ئېرىشىشكە تىرىشىشىمىز كېرەك.