سوره فرقان — آیه 45

معانی کلمات:

• مَدَّ الظِّلَّ: سایه را گسترد و کشید.
• سَاکِنًا: ثابت و بیحرکت، به گونهای که تغییر نکند.
• دَلِیلًا: نشانه و راهنما.

تفسیر آیه:

آیا به کار و تدبیر پروردگارت ننگریستهای که چگونه سایه را از طلوع فجر تا طلوع آفتاب گسترده و کشیده است؟ و اگر او میخواست، این سایه را ثابت و ساکن قرار میداد، به گونهای که با تابش خورشید تغییر نکند و همیشه باقی بماند. سپس ما خورشید را نشانهای بر آن سایه قرار دادیم؛ یعنی خورشید با طلوع و حرکت خود، وجود سایه و تغییرات آن را آشکار میسازد. پس سایه به واسطه خورشید شناخته میشود و طول و کوتاهی آن به تابش آفتاب وابسته است. این آیه اشاره به قدرت بیپایان خداوند دارد که با نظم شگفتانگیز، شب و روز و سایه و نور را آفریده است.

فواید و پیامهای آیه:

از این آیه میآموزیم که خداوند متعال با آفرینش پدیدههای طبیعی، نشانههای روشنی از قدرت و حکمت خود را در برابر دیدگان ما قرار داده است. تغییر سایه و حرکت خورشید، یادآور نظم دقیق و تدبیر بینهایت اوست. همچنین میفهمیم که همه چیز در این جهان به اراده خداوند وابسته است؛ او میتواند هر لحظه نظم موجود را تغییر دهد و این خود دلیلی بر توحید و یگانگی اوست. پس شایسته است که انسان با تأمل در این آیات الهی، به عظمت خالق پی برده و او را سپاس گوید و تنها او را عبادت کند.