Sure Furkân — Ayet 45

Kelime Anlamları:

• Medde’z-zıll: Gölgeyi uzatmak, yaymak, genişletmek.
• Sâkin: Hareketsiz, sabit, değişmeyen.
• Delîl: İşaret, alamet, kılavuz.

Tefsir:

Ey insan! Hiç düşünmedin mi, Rabbine bakmadın mı? O’nun kudretine delalet eden şu muhteşem nizama hiç gözünü çevirmedin mi? Bak ki, Allah gölgeyi nasıl yeryüzüne seriyor, onu nasıl uzatıp yayıyor! Şafak vaktinden güneş doğana kadar, güneşin henüz doğmadığı o serin ve huzurlu anlarda gölgeyi bir rahmet olarak önünüze seriyor. İşte bu, O’nun sonsuz şefkatinin ve kudretinin bir nişanesidir.

Eğer O dileseydi, bu gölgeyi sabit ve hareketsiz kılardı; ne kısalır ne uzar, ne kaybolur ne de yer değiştirirdi. Ama O, hikmeti gereği onu hareketli kıldı, ona bir düzen verdi. Sonra da güneşi, bu gölgenin varlığına ve değişimine bir delil, bir alamet yaptı. Güneş doğunca gölge kısalmaya başlar, güneş yükseldikçe gölge küçülür, akşama doğru tekrar uzar. Böylece gölge ve güneş, birbirini tamamlayan iki kardeş gibi, Allah’ın kudretini haykıran iki şahit gibidir.

Bu manzara karşısında insanın kalbi titremeli ve şöyle demelidir: “Ey Rabbim! Senin sanatın ne muhteşem, kudretin ne sonsuz! Bu gölge ve güneş, Senin varlığına ve birliğine apaçık şahitlik ediyor. Sen’den başka ibadete layık hiçbir varlık yoktur.” Çünkü bu düzen, bu incelik, bu hikmet; tesadüflerin işi değil, her şeyi hikmetle yaratan ve yöneten Allah’ın eseridir.

Ey kardeşim! Her sabah uyandığında, gölgenin uzayıp kısaldığını gördüğünde, bunun bir tesadüf olmadığını düşün. Bu, seni Yaratan’ın sana bir mesajıdır: “Ben her an seninleyim, seni görüyorum, sana şah damarından daha yakınım. Bu gölge gibi, güneş gibi sayısız nimetlerimle seni kuşatıyorum. Öyleyse kalk, bana yönel, bana şükret, bana ibadet et!” Unutma ki, bu dünyadaki her şey, senin Rabbini tanımana ve O’na yaklaşmana bir vesiledir. Ne mutlu o kimseye ki, bu manzaralardan ibret alır ve Rabbine gönülden bağlanır!