Аль-Фуркан сүресі — Аят 46

1. Сөздердің мағынасы:

• قَبَضْنَاهُ — оны жинадық, тартып алдық, азайттық.
• إِلَيْنَا — Өзімізге, яғни Аллаһтың құдіретімен және әмірімен.
• قَبْضًا يَسِيرًا — біртіндеп, ақырын, жеңіл түрде азайту.

1. Аяттың тәпсірі:

Аллаһ Тағала осы аятта күннің көтерілуіне қарай көлеңкенің біртіндеп қысқарып, азая беретінін сипаттайды. Көлеңке таң атқаннан бастап бүкіл жер бетін қамтиды, ал күн көтерілген сайын Аллаһ оны бірте-бірте, асықпай, байқалмайтындай етіп жинап, тарылтып отырады. Бұл — Аллаһтың шексіз құдіретінің, даналығының және әлемдегі барлық нәрсені өлшеп, мөлшерлеп жаратқанының айқын дәлелі. Егер Аллаһ қаласа, көлеңкені бір орнында қозғалмайтындай етіп қатырып қоюға да қабілетті еді. Алайда Ол күнді көлеңкенің өзгеруіне белгі етіп қойды — күннің қозғалысы арқылы көлеңкенің ұзарып-қысқаруын адамдар көріп, уақытты да, Аллаһтың құдіретін де таниды. Осылайша көлеңке күн көтерілген сайын біртіндеп жоқ бола бастайды. Мұның бәрі — Аллаһтың жалғыз ғана ғибадатқа лайықты Жаратушы екенінің айғағы.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Аллаһ Тағаланың құдіреті шексіз: Ол көлеңкені де, күнді де, түні мен күндізін де Өз әмірімен басқарады. Бұл — Оның жалғыз Ие екенінің дәлелі.
• Табиғаттағы әрбір нәрсе белгілі бір өлшеммен, даналықпен жаратылған. Көлеңкенің біртіндеп азаюы — Аллаһтың әлемді ретсіз емес, кемел тәртіппен жаратқанын көрсетеді.
• Адам баласы осы аят арқылы Аллаһтың нығметтеріне тереңірек ой жүгіртіп, Оған шүкір етуге, ғибадат етуге шақырылады.
• Күнделікті өмірдегі қарапайым құбылыстардың өзінде Аллаһтың ұлы белгілері жатыр. Сондықтан әр нәрсеге иман көзімен қарау — жүректі нұрландырады.
• Бұл аят адамды Аллаһтың рақымы мен даналығын мойындауға, Оның жаратқан жаратылыстарындағы тепе-теңдікті бағалауға тәрбиелейді.