Аль-Фуркан сүресі — Аят 49

1. Сөздердің мағынасы:

• لِنُحْيِيَ — тірілту үшін, жандандыру үшін.
• بَلْدَةً مَّيْتًا — өлі, құрғақ, ешбір өсімдік өспейтін жер.
• نُسْقِيَهُ — суарамыз, сусынын қандырамыз.
• أَنْعَامًا — мал-жануарлар (түйе, сиыр, қой, ешкі т.б.).
• أَنَاسِيَّ — адамдар, адам баласы (إنسي сөзінің көпше түрі).
• كَثِيرًا — көп, мол.

1. Аяттың тәпсірі:

Аллаһ Тағала бұл аятта жаңбыр суын түсірудегі даналығын баяндайды. Ол аспаннан түсірген су арқылы өлі, құрғақ, ешбір тіршілік белгісі жоқ жерді тірілтеді — яғни сол жерде түрлі өсімдіктер өсіріп, оған көк шөп пен жасыл желек жайқалтады. Осылайша қуаң да құнарсыз жер қайтадан жанданып, тіршілік мекеніне айналады.

Сонымен қатар сол жаңбыр суымен Аллаһ жаратқан көптеген мал-жануарларды және көптеген адамдарды суарады. Малдар мен адамдар сол судан ішіп, сусынын қандырады, ал жер сол сумен нәрленіп, өсімдік өсіреді. Аятта алдымен жердің тірілуі, содан кейін мал мен адамның суарылуы аталады, өйткені жердің тіршілігі — мал мен адамның тіршілігінің себебі. Жер жанданбаса, мал да, адам да тіршілік ете алмайды.

Бұл — Аллаһтың шексіз рақымы мен құдіретінің айқын көрінісі: Ол бір ғана су арқылы жерді де, тірі жандарды да жандандырып, нәр береді.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Аллаһ Тағаланың құдіреті шексіз: Ол өлі жерді жаңбыр суымен тірілте алады, сол сияқты өлі жүректерді де иман нұрымен тірілте алады.
• Жаңбыр — Аллаһтың үлкен рақымы мен нығметі. Ол арқылы жер жанданып, адамдар мен мал-жануарлар нәр алады. Бұл — Аллаһтың адам баласына деген мейірімінің белгісі.
• Адам баласы табиғаттағы осы үйлесімділікке зер салып, Аллаһтың берген нығметтеріне шүкір етуі керек.
• Жердің жаңбырмен тірілуі — қиямет күні адамдардың қайта тірілетінінің бір дәлелі. Өлі жерді тірілткен Аллаһ өлі адамдарды да қайта тірілтуге құдіретті.
• Ислам діні табиғатпен, жан-жануарлармен және адамдармен үйлесімде өмір сүруге шақырады. Бұл аят бізге Аллаһтың жаратылысына қамқор болудың маңыздылығын ұғындырады.
• Аллаһтың нығметтерін ойланып, Оған деген махаббат пен ризашылықты арттыру — әрбір мұсылманның парызы. Осы аят арқылы біз Аллаһтың рақымының кеңдігін, даналығының тереңдігін танып, иманымызды нығайтамыз.