Аш-Шуара сүрәсе — Аять 224

Сүзләрнең мәгънәләре:

— Шугара́ — шагыйрьләр.

— Гааву́н — азгыннар, туры юлдан язганнар, бозык кешеләр.

Аять тәфсире:

Аллаһы Тәгалә бу аятьтә шагыйрьләрнең хәлен бәян итә. Мәккәдәге мөшрикләрнең кайберләре шагыйрьләр булып, алар Пәйгамбәребез Мөхәммәд салләллаһу галәйһи вә сәлләмгә каршы шигырьләр язып, аның хакында ялган сүзләр тараталар иде. Алар: "Без дә Мөхәммәд кебек сөйлибез", — дип, үзләренең шигырьләрендә Ислам динен һәм мөселманнарны мыскыл итәләр иде.

Бу шагыйрьләрнең артыннан алар кебек үк азгыннар, туры юлдан язган кешеләр генә иярә. Алар хакыйкатьтән читкә киткән, надан һәм бозык күңелле кешеләр булалар. Алар шагыйрьләрнең ялган сүзләренә ышанып, аларның шигырьләрен тараталар һәм кабатлыйлар.

Шагыйрьләр үзләре дә хакыйкатьтән ерак булалар: алар һәр якка чабып йөриләр, ялганны чын итеп күрсәтәләр, кешеләрнең намусына тейәләр, гаепсез хатын-кызларга яла ягалар, яхшы кешеләрне кимсетәләр, ә начар кешеләрне мактыйлар. Алар сүзләрендә эшләренә туры килми торган нәрсәләрне әйтәләр — ягъни үзләре эшләмәгән эшләрне вәгъдә итәләр яки үзләре тотмаган сыйфатларны үзләренә нисбәтлиләр.

Әмма бу сүзләр Пәйгамбәребез Мөхәммәд салләллаһу галәйһи вә сәлләмгә кагылышлы түгел, чөнки ул — шигырь сөйләүче түгел, аның сүзләре — Аллаһыдан килгән вәхий, хак сүзләр. Аның артыннан иярүчеләр — туры юлдагы, гакыллы кешеләр.

Аятьтән алынган файдалар:

1. Шагыйрьләрнең шигырьләре ялганга һәм бозыклыкка корылган булса, аларны тыңлаудан сакланырга кирәк.
2. Хакыйкатьне яратучы кешеләр ялганчыларның артыннан иярмиләр, ә туры юлны сайлыйлар.
3. Пәйгамбәребез Мөхәммәд салләллаһу галәйһи вә сәлләмнең сүзләре шигырь түгел, ә Аллаһыдан килгән хак вәхий — бу аның пәйгамбәрлегенә дәлил.
4. Кеше сүзендә дөрес булырга тиеш: әйткән сүзең эшеңә туры килергә кирәк.
5. Ялганчыларга иярүчеләр дә азгыннар булалар, чөнки алар ялганны хак итеп кабул итәләр.